Grenlandiya va Venesueladagi harakatlar: AQSHning bosqiniga ishorami?

3 yanvar kuni AQSH bayrog‘i ranglarida bo‘yalgan Grenlandiya xaritasi AQSH prezidenti Donald Trampning maslahatchisi Keti Miller tomonidan ijtimoiy tarmoqda e’lon qilindi. Uning postiga «Tez orada» deb izoh qoldirilgan bo‘lib, bu e’lon AQSHning yangi geosiyosiy ambitsiyalariga ishora sifatida talqin qilindi. Daniya rasmiylari esa ushbu bildirishni keskin tanqid qilib, Qirollikning hududiy yaxlitligiga hurmat bilan munosabatda bo‘lishga chaqirishdi.
Tabiiyki, bu jahon bo‘ylab yana bir siyosiy va harbiy keskinlikka olib kelishi mumkin. Grenlandiyaga AQSHning ehtimoliy intervensiyasi haqidagi xabarlar global diplomatiyani yanada murakkablashtirayotgani aytilayotgan mavzulardan biridir.
Shu bilan birga, Venesuelada AQSH tomonidan o‘tkazilgan harbiy zarba natijasidagi yangi ma’lumotlar e’lon qilindi. The New York Times nashri ma’lum qilishicha, bu hujumda kamida 40 nafar tinch aholi va harbiy xizmatchilar halok bo‘lgan. Halok bo‘lganlar orasidagi zararlar qayd etilgani xalqaro muhokamalarga sabab bo‘lgan.
AQSH davlat kotibi Marko Rubio, Venesuela bo‘yicha siyosiy boshqaruvda AQSHning yetakchi rolini o‘ynashi mumkinligi haqida xabarlar paydo bo‘ldi. Ammo, bu boradagi aniq rejalar hali ishlab chiqilmagani aytilmoqda.
Reuters agentligiga ko‘ra, Venesuela neft yetkazib berishda katta muammolarga duch kelgan va tankerlarga ruxsat berilmayotgani ma’lum qilingan. Portlardan neft tankerlari chiqishni boshlamagan va ba’zi kemalar port hududini bo‘sh tark etgani qayd etilmoqda. Bu vaziyat neft yetkazib berish sohasida katta muammolarga olib kelishi mumkin.
Politico gazetasi, shuningdek, AQSH hukumati neft kompaniyalariga qat’iy ultimatum qo‘yganini yozmoqda. Agar ular Venesuelani qo‘llab-quvvatlagani uchun kompensatsiya olishni istasa, katta miqdorda sarmoya kiritishlari kerak.
Bundan tashqari, Ilon Maskka tegishli Starlink kompaniyasi Venesuelada bir oy davomida bepul internet xizmati taqdim qilishni va’da qildi. Bu harakat AQSHning global raqobatga qarshi yangi choralari sifatida ko‘rilmoqda.
Hozirda Lotin Amerikasidagi geosiyosiy vaziyatning keskinlashishi global diplomatiyada muhim o‘yinlar va yangi strategik maqsadlarni paydo qilmoqda. Bu sohada xalqaro kuzatuvchilar vaziyatning to‘g‘ri talqini va omillarning to‘g‘ri baholanishini muhim deb hisoblaydilar.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!