O‘zbekistonda davlat xizmatlarini “odam yugurmasin, tizim o‘zi ishlasin” degan tamoyil asosida soddalashtirish yana bir bosqichga chiqyapti. Endi pensiya yoshiga yetgan fuqarolarning shaxsiy jamg‘arib boriladigan pensiya hisobvarag‘idagi mablag‘lari ham murojaatsiz — proaktiv tarzda to‘lab berilishi rejalashtirilmoqda. Bu yangilik prezident farmoni bilan tasdiqlangan 2026 yilgi davlat dasturida qayd etilgan.
Ya’ni, fuqaro “hujjat yig‘ib, navbatda turib” yurmaydi: vakolatli organ tashabbus ko‘rsatadi va hisobvaraqdagi mablag‘ni avtomatik tarzda to‘lab berish mexanizmi ishga tushadi. Buning uchun tegishli hujjat loyihasini ishlab chiqish muddati 2026 yil sentyabr oyiga belgilangan.
Talabalarga ham arizasiz qulaylik
Davlat dasturida yana bir muhim yo‘nalish bor: davlat oliy ta’lim muassasasiga qabul qilingan ayrim toifa talabalarga talabalar turarjoyiga qabul qilinganligi bo‘yicha yo‘llanma ham ularning murojaatisiz berilishi ko‘zda tutilmoqda. Gap quyidagi toifalar haqida ketyapti:
- yetim va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan talabalar;
- Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalar farzandlari;
- I va II guruh nogironligi bo‘lgan talabalar.
Bu o‘zgarishning ma’nosi oddiy: eng ko‘p qo‘llab-quvvatlash kerak bo‘lgan toifalar “hujjat ortidan hujjat” degan stressga tushmasin, ularga xizmat o‘z vaqtida, o‘z-o‘zidan yetib borsin.
Avvalgi qadamlar ham shu yo‘nalishda edi
Eslatib o‘tamiz, 2025 yil 1 martdan boshlab pensiya yoshiga to‘lganlarga pensiyani arizasiz, proaktiv tarzda tayinlash amaliyoti yo‘lga qo‘yilgan edi. Endi esa shu tizim yanada kengayib, shaxsiy jamg‘arma hisobvarag‘idagi mablag‘larni to‘lashga ham o‘tayotgani ko‘rinib turibdi.
Bundan tashqari, 2025 yil yozida qabul qilingan prezident farmoniga asosan, 2026 yil 1 dekabrdan pensiya miqdorini oldindan hisoblab berish xizmati ham joriy qilinishi kerakligi aytilgan. Ya’ni fuqaro keyin qancha pensiya olishini oldindan bilib, reja qilish imkoniga ega bo‘ladi.
Xulosa qilib aytganda, bu o‘zgarishlar “ariza, navbat, qog‘ozbozlik”ni kamaytirib, vaqtni ham, asabni ham tejaydi. Eng muhimi — pensiya yoshiga yetganlar va ijtimoiy himoyaga muhtoj talabalar uchun xizmatlar ancha insonparvar va tezkor bo‘lib boradi.
