Xitoy dengiz shamol energetikasi boʻyicha dunyoda mutlaq yetakchiga aylandi

Xitoy jahonning qayta tiklanuvchi energiya manbalari bozorida oʻz hukmronligini mustahkamlashda davom etmoqda. Soʻnggi maʼlumotlarga koʻra, ushbu mamlakat dengiz shamol energetikasi sohasida nafaqat eng yirik quvvat egasi, balki global oʻsishning asosiy drayveriga aylandi. Bugungi kunda sayyoramizdagi jami dengiz shamol elektr stansiyalarining yarmidan koʻpi aynan Xitoy hissasiga toʻgʻri kelmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

CCTV Finance nashrining mydrivers resursiga tayanib xabar berishicha, 2025-yil yakunlariga koʻra, dunyo boʻylab tarmoqqa ulangan dengiz shamol elektr stansiyalarining umumiy quvvati 92,475 million kilovattni tashkil etdi. Ushbu ulkan koʻrsatkichning 56 foizi, yaʼni 52,042 million kilovatti Xitoy hududidagi qurilmalar tomonidan ishlab chiqarilmoqda. Shu tariqa, Pekin 2021-yilda Buyuk Britaniyani ortda qoldirganidan beri jahon reytingida birinchi oʻrinni hech kimga bermay kelmoqda.

Oʻtgan yil davomida global miqyosda yangi ishga tushirilgan quvvatlar hajmi 9,252 million kilovattga yetdi, bu esa avvalgi yilga nisbatan 16 foizlik oʻsish demakdir. Eʼtiborlisi shundaki, ushbu yangi quvvatlarning qariyb 80 foizi — aniqrogʻi 7,192 million kilovatti aynan Xitoy bozorida barpo etilgan. Bu koʻrsatkich mamlakatning ketma-ket sakkiz yildan beri yangi qurilmalarni oʻrnatish boʻyicha jahon yetakchisi boʻlib qolayotganini tasdiqlaydi.

Texnologik ustunlik va strategik maqsadlar

Xitoyning bu boradagi muvaffaqiyati shunchaki tasodif emas, balki uzoq muddatli davlat strategiyasi va texnologik innovatsiyalarga kiritilgan investitsiyalar natijasidir. Dengiz shamol turbinalari quruqlikdagilarga qaraganda samaraliroq hisoblanadi, chunki okean kengliklarida shamol tezligi yuqori va barqarordir. Xitoy oʻzining sharqiy qirgʻoqlaridagi ulkan akvatoriyalardan unumli foydalangan holda, yashil iqtisodiyotga oʻtishni jadallashtirmoqda.

Ekspertlarning fikricha, Xitoyning bu sohadagi faolligi global energiya bozoridagi narxlarning pasayishiga ham xizmat qiladi. Ommaviy ishlab chiqarish va yangi texnologiyalarni joriy etish orqali turbinalar tannarxi pasaymoqda, bu esa boshqa davlatlar uchun ham shamol energetikasini yanada jozibador qiladi. Hozirda Xitoy kompaniyalari nafaqat oʻz mamlakatida, balki xalqaro loyihalarda ham asosiy pudratchi sifatida ishtirok etishni boshlagan.

Oʻzbekiston kabi dengizga chiqish imkoniyati boʻlmagan mamlakatlar uchun Xitoyning ushbu tajribasi quruqlikdagi shamol energetikasini rivojlantirishda muhim namuna boʻlishi mumkin. Markaziy Osiyo mintaqasida, xususan, Qoraqalpogʻiston va Navoiy viloyatlarida shamol energetikasi salohiyati yuqori baholanmoqda va bu loyihalarda Xitoy texnologiyalaridan keng foydalanilmoqda. Kelajakda qayta tiklanuvchi energiya ulushini oshirish orqali ekologik muammolarni hal etish va energiya xavfsizligini taʼminlash ustuvor vazifa boʻlib qoladi.