Украина ҳукумати кетди: қиш олдидан янги ҳукумат учун катта синов...

Украинада сиёсий саҳнада йирик ўзгариш юз берди: Верховная рада бош вазир Юлия Свириденконинг истеъфосини қўллаб-қувватлади. Бу қарор билан бирга мамлакат ҳукумати ҳам истеъфога чиқади, аммо янги бош вазир тайинлангунига қадар давлат бошқаруви вақтинча давом эттирилади.

258 депутат истеъфони қўллади

Украина парламентида Юлия Свириденконинг бош вазир лавозимидан кетиши бўйича овоз бериш ўтказилди. “Суспильне” маълумотига кўра, унинг истеъфосини 258 депутат ёқлаб овоз берган.

Украина қонунчилигига мувофиқ, бош вазир истеъфога чиқса, бутун ҳукумат ҳам истеъфога чиқади. Шу сабабли Свириденко билан бирга Вазирлар маҳкамаси таркиби ҳам ўз ваколатларини топширади.

Бу Зеленский президентлиги даврида ҳукумат раҳбари алмашишининг навбатдаги ҳолати бўлди.

Янги бош вазир 16 июлда сайланиши мумкин

Украина депутатлари янги бош вазирни 16 июль куни сайлашни режалаштирмоқда. Янги раҳбар тайинлангунига қадар ҳукуматни бош вазир ўринбосари Денис Шмигал вақтинча бошқариши айтилмоқда.

Бу жараён Украина учун оддий кадрлар алмашинуви эмас. Мамлакат уруш шароитида, энергетика хавфлари ва қишга тайёргарлик босими остида турибди.

Свириденко нима деди?

Юлия Свириденко истеъфо арафасида ҳукуматнинг асосий вазифаларидан бири Россиянинг доимий ҳужумлари шароитида қишдан омон ўтиш бўлганини таъкидлади.

“Бир йил аввал бўлгани каби, ҳукуматнинг асосий вазифаси Россиянинг доимий ҳужумлари шароитида қишдан омон қолиш бўлади. Ўтган йили ҳам руслар бизни музлатишни хоҳлаганди. Улар буни уддалай олмади”, — деди у.

Унинг сўзларига кўра, Украина келгуси қишга тайёргарлик кўриш учун барча ҳудудлар барқарорлигини таъминлаш режаларини тасдиқлаган ва улар ҳар куни амалга оширилмоқда.

Бир йилга етмаган ҳукумат

Свириденко Украина ҳукуматини бир йилдан камроқ вақт бошқарди. У 2025 йил июль ойи ўрталарида бош вазир лавозимига киришган эди.

Шу қисқа даврда унинг ҳукумати бир вақтнинг ўзида бир нечта йўналишда ишлашга мажбур бўлди: фронт ортидаги иқтисодиёт, энергетика, халқаро ёрдам, инфратузилма ва қишга тайёргарлик.

Уруш шароитида бош вазир лавозими фақат иқтисодий бошқарув эмас, балки мамлакатнинг ички барқарорлигини сақлаш вазифасини ҳам англатади.

Ким янги бош вазир бўлиши мумкин?

Украина матбуотида янги бош вазир лавозимига бир нечта номзодлар тилга олинмоқда. Улар орасида “Нафтогаз” раҳбари Сергей Корецкий номи кўпроқ муҳокама қилинмоқда.

Reuters маълумотига кўра, эҳтимолий номзодлар қаторида Денис Шмигал, Михаил Фёдоров ва Сергей Корецкий ҳам бор.

Ҳозирча янги бош вазир номи расман тасдиқланмаган. Шунинг учун асосий қарор 16 июль куни парламентда маълум бўлиши мумкин.

АҚШ элчиси лавозими атрофидаги савол

Украина матбуоти Свириденкога Украинанинг АҚШдаги элчиси лавозими таклиф қилинганини ёзмоқда. Бироқ у ҳозирча бу таклиф бўйича якуний қарорини эълон қилмаган.

Бу лавозим Украина учун жуда муҳим ҳисобланади. Чунки АҚШ Киевнинг асосий сиёсий, ҳарбий ва молиявий ҳамкорларидан бири бўлиб қолмоқда.

Агар Свириденко Вашингтонга юборилса, бу унинг сиёсий карьераси тугаганини эмас, аксинча стратегик йўналишга ўтаётганини англатиши мумкин.

Нега бу истеъфо муҳим?

Украина ҳозир фронт, иқтисодиёт, энергетика ва ташқи ёрдам каби бир неча оғир йўналишда бир вақтнинг ўзида ҳаракат қилмоқда.

Шундай вазиятда ҳукумат алмашиши икки хил сигнал беради.

Бир томондан, бу Зеленский жамоаси бошқарувни янгилаш ва янги стратегияга ўтишни исташини кўрсатиши мумкин. Иккинчи томондан, уруш шароитида ҳар қандай сиёсий ўзгариш барқарорлик бўйича саволларни ҳам кучайтиради.

Айниқса, қишга тайёргарлик мавзуси ҳозирданоқ Украина учун ҳаётий масалага айланган.

Қиш — янги ҳукумат учун биринчи имтиҳон

Янги бош вазир ким бўлишидан қатъи назар, унинг олдидаги энг катта синовлардан бири энергетика тизимини сақлаб қолиш ва қиш мавсумини бошқариш бўлади.

Россиянинг энергетика инфратузилмасига зарбалари давом этаётган шароитда ҳар бир ҳудудда иссиқлик, электр ва сув таъминотини барқарор ушлаб туриш давлат учун устувор вазифа бўлиб қолади.

Оддий қилиб айтганда, янги ҳукумат учун “100 кунлик дастур” эмас, “қишдан қандай ўтамиз?” деган савол биринчи ўринда турибди.

Украинада янги сиёсий босқич бошланмоқда

Юлия Свириденконинг истеъфоси Украина сиёсий тизимида янги босқич бошланганини кўрсатмоқда. Ҳукумат алмашади, янги бош вазир танланади ва Киев олдидаги асосий вазифалар қайта тақсимланади.

Бироқ вазиятнинг моҳияти ўзгармайди: уруш давом этмоқда, қиш яқинлашмоқда, халқаро ёрдам ва ички барқарорлик эса Украина учун ҳал қилувчи аҳамиятга эга бўлиб қолмоқда.

Энди асосий савол шу: янги бош вазир Украинага қиш олдидан керак бўлган тезкор ва қаттиқ бошқарувни бера оладими?