Европа қишда музлаб қоладими? Газ омборлари бўш, кўмир нархи эса сакраб кетди!

Глобал хомашё бозорларида мураккаб ва қарама-қарши динамика кузатилмоқда. Агар нефть нархлари Эрон атрофидаги геосиёсий вазият ва АҚШ ФҲТнинг фоиз ставкалари бўйича кутилмалари фонида пасайишга юз тутган бўлса, Европа Иттифоқида табиий газ нархлари хавфли даражада юқорилигича қолмоқда.

Европа давлатларининг иситиш мавсумига тўлиқ тайёр эмаслиги ва ер ости захираларининг ўтган йилгига нисбатан сезиларли даражада камлиги қитъада муқобил ёқилғи — кўмирга бўлган талабни кескин ошириб юборди.

Нефть бозори: Баррели 90 доллардан пастга тушди

Халқаро бозорларда «қора олтин» котировкаларида пасайиш қайд этилди:

• Нархлар ҳаракати: Шимолий денгизнинг Brent эталон маркаси нархи ҳафта давомида 92,4 доллардан 89,3 долларгача арзонлашди;

• ФҲТ ва ставка таъсири: Price Futures Group катта таҳлилчиси Фил Флинн таъкидлашича, АҚШ ФҲТ раиси Кевин Уоршнинг йил охирида фоиз ставкаси оширилиши мумкинлиги ҳақидаги баёнотлари нархлар пасайишини тезлаштирди;

• Ҳурмуз бўғози ва Венесуэла омили: Эрон-Уммон келишувлари ва бўғознинг очилиши ҳақидаги миш-мишлар, шунингдек, Дональд Трампнинг Венесуэла билан 65 миллиард барреллик захирага эга конлар бўйича мега-битим ҳақидаги баёноти бозордаги хавотирларни вақтинча юмшатди.

Европанинг газ тузоғи: Омборлар бўш, нархлар икки баравар қиммат

Европада иситиш мавсуми олдидан хавотирлар кучаймоқда:

• 800 долларлик тўсиқ: Нидерландиянинг TTF биржасида газнинг минг кубометри 815 доллардан 806 долларгача бироз тушди, бироқ хавфли 800 долларлик кўрсаткич устида мустаҳкам турибди;

• Захиралар тақчиллиги: Европа компаниялари импортни оширишга кеч киришди. Ҳозирда омборлардаги захиралар ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 14 миллиард кубометрга кам;

• Ўнлаб миллиард доллар ортиқча тўлов: Ўтган йилга нисбатан етказиб бериш котировкалари икки баробардан зиёд ошган. Бунинг оқибатида Европа Иттифоқи жорий мавсумда газ импорти учун ўнлаб миллиард доллар ортиқча маблағ сарфлашга мажбур бўлади.

Кўмирга қайтиш: Муқобил энергия қимматлашмоқда

Газ нархининг ҳаддан ташқари баландлиги қитъа саноатини яна кўмирга юзланишга мажбур қилмоқда:

• Нархлар сакраши: Антверпен-Роттердам-Амстердам (ARA) хабидан бир ойлик муддатга етказиб бериладиган кўмир нархи бир тонна учун 125,2 доллардан 131,5 долларгача кўтарилди;

• Қишки синов: Газ ва кўмир бозоридаги бундай қимматлашув Европа саноати ва аҳолиси учун бўлажак қиш мавсуми ниҳоятда оғир кечишидан дарак бермоқда.