Ҳисобимизда қанча вақт қолган, биласизми? Яқинларимизни нега бугун қадрлашимиз керак?

Инсон ўлими учун албатта касал бўлиши шарт эмас, яшаши учун эса доимо соғлом бўлиб юриши ҳам кафолат эмас. Ҳаётнинг энг катта ноаниқлиги ҳам шунда: эртанги кун биз учун нимани тайёрлаб қўйганини ҳеч ким билмайди.

Биз эса кўпинча бу ҳақиқатни унутиб, энг қимматли нарсаларни кейинга қолдирамиз. «Кейин қўнғироқ қиламан», «кейин бориб кўраман», «кейин гаплашамиз», «вақтим бўлса, албатта учрашамиз» деймиз.

Аммо ҳаётдаги энг катта афсуслар баъзан айнан шу «кейин»лардан пайдо бўлади.

Бизда қанча вақт борлигини ҳеч ким билмайди

Инсон кундалик ташвишлар билан яшар экан, вақтнинг ўтиб бораётганини сезмаслиги мумкин. Иш, пул, режалар, муаммолар ва майда-чуйда келишмовчиликлар орасида энг муҳим нарса — яқин инсонлар билан муносабатлар — иккинчи ўринга сурилиб қолади.

Аслида эса ҳеч бир инсон ўз ҳисобида қанча кун, ой ёки йил қолганини билмайди.

Бу фикр қўрқитиш учун эмас, аксинча, бугунги куннинг қадрини англаш учун керак.

Психологияда инсоннинг ҳаёт маъноси, яқин муносабатлари ва ўз ҳаётини қадрлаши алоҳида ўрганилади. Тадқиқотлар яқин ижтимоий алоқалар инсоннинг руҳий ва жисмоний фаровонлиги билан чамбарчас боғлиқ эканини кўрсатади.

«Кейин» деган сўз ҳар доим ҳам имконият эмас

Ота-онага қўнғироқ қилишни, дўст билан учрашишни, яқин инсондан ҳол сўрашни ёки кечирим сўрашни кейинга қолдириш осон.

Чунки инсон онги эртанги кун ҳам бугунгидек бўлади, деб ўйлашга мойил.

Лекин ҳаёт бундай ваъда бермайди.

Шунинг учун яқин инсонни яхши кўрсангиз — буни билдиринг. Соғинган бўлсангиз — қўнғироқ қилинг. Қадрласангиз — айтинг. Кечирим сўраш керак бўлса — ортиқча ғурурни бир четга суринг.

Чунки айтиб улгурилган бир оғиз яхши сўз баъзан инсон хотирасида йиллар давомида қолиши мумкин.

Қадрлаш катта нарсалардан бошланмайди

Яқинларимизни қадрлаш учун ҳар доим катта совғалар ёки катта имкониятлар шарт эмас.

Баъзан оддий саволнинг ўзи етарли:

«Қалайсан?»

Бир пиёла чой устидаги суҳбат, кутилмаган қўнғироқ, ҳол сўраш, бирга сайр қилиш ёки «сен мен учун қадрлисан» дейиш — инсонлараро муносабатларни мустаҳкамлайди.

Психологик тадқиқотларда одамлар кўпинча яқинларига кутилмаган тарзда мурожаат қилиш қанчалик ёқимли қабул қилинишини кам баҳолаши аниқланган. Яъни биз «безовта қилиб қўймайманми?» деб ўйлаган қўнғироғимиз кимнингдир кунини яхшилаши мумкин.

Ҳаётнинг ҳақиқий бойлиги нимада?

Пул, уй-жой, лавозим ва моддий имкониятлар инсон ҳаётида муҳим ўрин тутиши мумкин. Аммо ҳаёт мазмуни ҳақидаги психологик тадқиқотлар инсон учун меҳр, муносабатлар, мақсад ва бошқаларга хизмат қилиш каби омилларни ҳам муҳим деб кўрсатади.

Шунинг учун баъзан инсон эришиш учун йиллар сарфлаган нарсаларидан кўра, у билан бирга бўлган одамларнинг қадрини кечроқ англайди.

Энг қиммат хотиралар эса кўпинча сотиб олинмайди.

Улар бирга ўтказилган вақтдан, самимий суҳбатдан, меҳрдан ва инсоннинг инсонга бўлган эътиборидан пайдо бўлади.

Бугун кимгадир керакли инсон бўлинг

Ҳаётнинг қанча давом этишини билмаймиз. Аммо бугун қандай яшашимизни танлаш имконияти бор.

Яқинларимизни хафа қилган бўлсак — ярашишга ҳаракат қилишимиз мумкин.

Соғинган бўлсак — қўнғироқ қилишимиз мумкин.

Қадрласак — айтишимиз мумкин.

Меҳр бермоқчи бўлсак — бугундан бошлашимиз мумкин.

Чунки инсоннинг энг катта хатоси баъзан бирор нарсани йўқотганида эмас, балки уни бор вақтида қадрламаганида намоён бўлади.

Бизга берилган вақт қанча эканини билмаймиз. Аммо шу вақт ичида кимларни қандай қадрлашимизни ўзимиз танлаймиз.

Шунинг учун яқинларингизни кейин эмас, бугун қадрланг.

Бугун айтилган «яхши кўраман», «раҳмат», «кечир» ёки оддий «ҳолингиз қалай?» деган сўз эртанги кун учун қолдирилмаслиги керак.

Чунки баъзи сўзларни ўз вақтида айтиш — ҳаётдаги энг катта қадриятлардан биридир.