Ярим йиллик танаффусдан сўнг Ўзбекистон олтин экспортини яна қайта тиклади. Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, жорий йилнинг дастлабки тўрт ойида мамлакат 1,5 миллиард долларлик номонетар олтин экспорт қилган.
Маълум бўлишича, ушбу экспортнинг асосий қисми апрель ойига тўғри келган. Бу эса Ўзбекистон қимматбаҳо металл бозоридаги вазиятни кузатиб, қулай пайтда сотувни қайта бошлаганини кўрсатади.
Ўзбекистон йилига қарийб 130 тонна олтин қазиб оладиган давлатлар қаторига киради. Шу боис олтин мамлакат иқтисодиёти учун муҳим стратегик ресурс ҳисобланади. У нафақат экспорт тушумларини оширади, балки бюджет барқарорлиги ва валюта захиралари учун ҳам катта аҳамиятга эга.
2025 йил сентябрь ойидан кейин Ўзбекистон олтин экспортини амалда тўхтатган эди. Бу даврда Марказий банк қимматбаҳо металлнинг дунёдаги йирик харидорларидан бирига айланди. Яъни мамлакат олтинни ташқи бозорга чиқаришдан кўра, захираларни мустаҳкамлашга устувор аҳамият берган.
Мутахассислар бундай қарорнинг бир нечта асосий сабабларини кўрсатмоқда. Аввало, жаҳон бозорида олтин нархи рекорд даражада юқори бўлган. Бундай вазиятда шошилинч сотув эмас, балки стратегик кутиш ҳам фойдали бўлиши мумкин. Иккинчидан, олтин-валюта захираларини кўпайтириш иқтисодий хавфсизлик учун муҳим вазифа саналади.
Олтин Ўзбекистон иқтисодиётида ўзига хос “хавфсизлик ёстиғи” вазифасини бажаради. Жаҳон бозорларида ноаниқлик кучайганда, валюталар тебранганда ёки ташқи савдо шароити ўзгарганда, олтин захиралари мамлакат молиявий барқарорлигини сақлашга ёрдам беради.
Шу нуқтаи назардан, экспортни вақтинча тўхтатиб туриш Ўзбекистон учун зарарли эмас, аксинча, ўйланган стратегия бўлгани кўринмоқда. Чунки экспорт қайта тикланганидан кейин мамлакат қисқа муддатда 1,5 миллиард долларлик даромад олди.
Бу ҳолат олтин бозорида тўғри вақт танлаш қанчалик муҳим эканини яна бир бор кўрсатди. Қимматбаҳо металл нархи юқори бўлган шароитда экспортни қайта бошлаш бюджет ва валюта тушумлари учун сезиларли ижобий таъсир бериши мумкин.
Қисқаси, Ўзбекистон ярим йиллик танаффусдан кейин олтин экспортини қайта тиклади ва дастлабки тўрт ойда 1,5 миллиард долларлик номонетар олтин сотди. Тўхтаб туриш стратегияси мамлакат учун зарар келтирмади, аксинча, захираларни мустаҳкамлаш ва қулай пайтда экспортдан даромад олиш имконини берди. Олтин бу ерда шунчаки металл эмас, иқтисодиётнинг “захира режими” десак ҳам бўлади.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
