Каннаваро мундиалда нега 3 ҳимоячи билан ўйнаганини айтди

Ўзбекистон миллий жамоаси бош мураббийи Фабио Каннаваро жаҳон чемпионатида қўлланган тактик схема дастлабки режанинг бир қисми бўлмаганини маълум қилди. Италиялик мутахассиснинг айтишича, Ҳусниддин Алиқуловнинг жароҳати уни 4-3-3 тизимидан воз кечиб, уч нафар марказий ҳимоячи билан ўйнашга мажбур қилган.

Каннаваро энди миллий жамоани тўрт ҳимоячига асосланган, ҳужумкорроқ моделга ўтказишни режалаштирмоқда. Бу ўзгариш фақат катта терма жамоа билан чекланмайди: сентябрда турли ёш тоифалари мураббийлари билан ягона футбол фалсафасини муҳокама қилиш кўзда тутилган.

Алиқуловнинг жароҳати қайси режани бузди?

Каннаваро матбуот анжуманида мундиал олдидан асосий тактик схемаси 4-3-3 бўлганини очиқлади. Бироқ марказий ҳимоячи Ҳусниддин Алиқуловнинг жароҳати мураббийлар штабини режани қайта кўриб чиқишга мажбур қилган.

«Очиғини айтсам, Алиқулов менинг мундиал олдидан ўйлаб қўйган режаларимни ўзгартириб юборди. Унинг жароҳати сабаб тактик ўзгартиришга қўл урмасликка қарор қилдим».

Бу ерда Каннаваро терма жамоа аввалдан ўрганиб қолган уч марказий ҳимоячили тизимни катта мусобақа арафасида кескин ўзгартирмасликни назарда тутган. У мундиалдан олдин ҳам Сречко Катанец ва Тимур Кападзе даврида самара берган схемани тўсатдан алмаштириш хавфли бўлишини айтган эди.

Алиқуловнинг сафдан чиқиши эса янги тизимни синаш учун зарур бўлган барқарор ҳимоя таркибини шакллантиришга тўсқинлик қилган. Натижада Ўзбекистон жаҳон чемпионатида кўпроқ 3-4-3 ёки ҳимоя вақтида 5-2-3 кўринишига ўтадиган схемага таянди.

Уч ҳимоячи Каннаваронинг асосий танлови эмас

Италиялик мутахассиснинг таъкидлашича, уч нафар марказий ҳимоячи билан ўйнаш унинг мураббийлик фалсафасида доимий асосий усул бўлмаган.

«Мен шу пайтгача фақатгина “Удинезе”да уч нафар марказий ҳимоячи билан ўйнаганман. Қолган барча ишлаган жамоаларимда асосан икки нафар марказий ҳимоячи майдонга тушарди».

Каннаваро Ўзбекистондаги фаолиятининг дастлабки даврида терма жамоага таниш бўлган тузилмани сақлаб қолди. У аввалги чиқишларидан бирида тактик рақамлардан кўра футболчиларнинг бир-бирини тушуниши муҳимлигини таъкидлаган, уч марказий ҳимоячили схема ҳужумни тез бошлаш имконини ҳам беришини айтганди.

Бироқ жаҳон чемпионати тажрибасидан кейин мураббийнинг позицияси аниқлашган: миллий жамоа доимий равишда рақибга мослашиб ўйнаш эмас, ўзининг асосий ҳужумкор услубини шакллантириши керак.

Нега айнан 4-3-3?

Каннаваро тўрт нафар ҳимоячи билан ўйнаш жамоага олдинги чизиқда кўпроқ имконият беришини таъкидлади.

«Асосий тактик схемам 4-3-3 кўринишида бўлган. Бизда тўрт ҳимоячи билан ўйнаш ҳужумдаги имкониятларимизни ҳам оширади».

4-3-3 тизимида икки қанот ҳимоячиси ҳужумга фаол қўшилиши, уч нафар яримҳимоячи майдон марказида сон жиҳатидан устунлик яратиши мумкин. Олдинги чизиқдаги икки қанот футболчиси эса марказий ҳужумчига яқинроқ ҳаракат қилиб, рақиб ҳимоясини кенглик ва тезлик орқали босим остида ушлайди.

Аммо бу схема кўринишидан оддий бўлса-да, футболчилардан катта интизом талаб қилади. Тўп йўқотилганида қанот ҳужумчилари орқага қайтиши, яримҳимоячилар прессингни бир вақтда бошлаши, марказий ҳимоячилар эса катта бўшлиқда рақиб ҳужумчилари билан яккама-якка қолишга тайёр бўлиши керак.

Каннаваро Ўзбекистон терма жамоасидаги асосий муаммолардан бири юқори интенсивлик эканини бир неча бор айтган. Демак, 4-3-3 га ўтиш фақат футболчиларнинг майдондаги жойлашувини эмас, уларнинг жисмоний ва тактик тайёргарлигини ҳам ўзгартиришни талаб қилади.

Осиёда жамоа бошқача ўйнаши керак

Мураббий Осиё кубогида Ўзбекистон жаҳон чемпионатидаги каби доимий равишда ҳимояга суяниши шарт эмаслигини айтди.

«Осиёда ҳам Португалия ёки Колумбия даражасидаги жамоалар йўқ. Шундай экан, фалсафий қарашларимизни ривожлантирган ҳолда шу йўсинда давом этишимиз керак».

Каннаваронинг бу фикри рақибларни камситишдан кўра, кучлар нисбатига қараб ўйин ташаббусини қўлга олиш зарурлигига ишора қилади. Жаҳон чемпионатида Ўзбекистон юқори суръат, кучли прессинг ва индивидуал маҳоратга эга рақибларга қарши эҳтиёткор ҳаракат қилди.

Осиё кубогида эса миллий жамоадан тўпга кўпроқ эгалик қилиш, ўйинни рақиб майдонига кўчириш ва ҳужумда кўпроқ футболчи билан иштирок этиш талаб этилади. Тўрт ҳимоячили схема ана шу мақсадга мос келади, аммо унинг натижаси футболчилар янги вазифаларни қанчалик тез ўзлаштиришига боғлиқ бўлади.

Ўзгариш катта терма жамоадан бошланиб қолмайди

Каннаваро сентябрь ойида Ўзбекистоннинг барча ёш тоифасидаги терма жамоалари мураббийлари билан учрашишни режалаштираётганини ҳам маълум қилди.

«Футболчиларимизга болалигиданоқ қандай футбол ўйнаш кераклигини тушунтириб бориш муҳим».

Ушбу ташаббусдан кўзланган мақсад — ўсмирлар, ёшлар, олимпия ва миллий жамоалар ўртасида услубий боғлиқлик яратиш. Масалан, футболчи 17 ёшлилар терма жамоасидан олимпия жамоасига ўтганида мутлақо бошқа талаблар билан тўқнашмаслиги керак.

Ягона фалсафа ишласа:

• барча ёш тоифалари ўхшаш тамойилларда ўйнайди;

• футболчилар юқори прессинг ва тўп назоратини эрта ўзлаштиради;

• асосий терма жамоага ўтиш жараёни енгиллашади;

• мураббий алмашса ҳам умумий футбол йўналиши сақланиб қолади.

Бу иш бир йиғин ёки бир учрашув билан ҳал бўлмайди. Ягона услуб мураббийларни тайёрлаш, болалар академиялари, жисмоний машғулотлар ва футболчиларни танлаш мезонларигача бўлган бутун тизимни қамраб олиши лозим.

Энди Каннаваро ўз футболини қурмоқчи

Жаҳон чемпионатидаги уч марказий ҳимоячили схема терма жамоанинг аввалги одатлари, Алиқуловнинг жароҳати ва кучли рақибларга қарши эҳтиёткорлик заруратидан келиб чиққан қарор бўлди.

Энди вазият ўзгармоқда. Каннаваро Осиё кубоги олдидан таркибни янгилаш, ёш футболчиларни жалб қилиш ва жамоани 4-3-3 тизимига ўтказиш ниятини очиқ билдирди.

Бу қарорнинг ҳақиқий баҳоси схемадаги рақамлар билан эмас, майдонда кўринади. Тўрт ҳимоячи билан ўйнаш Ўзбекистоннинг ҳужум салоҳиятини ошириши мумкин, аммо жамоа тўпни йўқотганида қандай ҳимояланиши ва юқори суръатни қанча вақт сақлаши ҳал қилувчи масала бўлиб қолади.

Каннаваро мундиалда мавжуд тизимни сақлаб қолди. Осиё кубогигача эса у энди ўз жамоасини ва ўз футболини қуришга ҳаракат қилади. Фикрингизни изоҳда қолдиринг ва мақолани спорт ишқибозларига Telegram ёки бошқа ижтимоий тармоқларда улашинг!