Meta муҳандислар учун сунъий интеллект харажатларига чеклов жорий этиши мумкин

Meta корпорацияси раҳбарияти келажакда ўз ходимлари учун сунъий интеллект (AI) ресурсларидан фойдаланиш бўйича махсус лимитлар жорий этишни режалаштирмоқда. Instagram раҳбари Адам Моссери берган интервюсига кўра, яқин бир-икки йил ичида муҳандисларнинг AI токенлари учун сарфлайдиган маблағи уларнинг йиллик маошига тенглашиб қолиши мумкин. Бу эса компания молиявий барқарорлигини сақлаш учун қатъий назорат механизмлари зарурлигини англатади. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.

Сунъий интеллект тизимларига юбориладиган сўровлар ва улардан олинадиган жавоблар муайян миқдордаги “токен”лар орқали ҳисобланади. Ҳар бир токен ортида улкан ҳисоблаш қуввати ва электр энергияси харажатлари ётади. Леннйъс Подкаст дастурида чиқиш қилган Моссери, кучли муҳандиснинг “ёниш даражаси” (бурн рате) компания учун жуда қимматга тушаётганини таъкидлади. Шу сабабли, ҳар бир ходимга унинг иш самарадорлигига қараб маълум миқдорда токен бюджети ажратилиши кутилмоқда.

Технологик гигантлар харажатларни оптималлаштирмоқда

Meta аллақачон ўз ичкарисида сунъий интеллект харажатларини назорат қилишни бошлаган. Хусусан, компания ходимларнинг токен сарфи бўйича ўзига хос “рейтинг жадвали”ни ёпиб қўйди. Бунга сабаб, ушбу тизим 2026-йилга бориб компанияга бир неча миллиард доллар зарар келтириши мумкинлиги аниқланганидир. Моссерининг сўзларига кўра, ҳозирча Meta ходимлари учун ҳеч қандай чеклов йўқ, бироқ “токен куйдиргич” вазифасини ўтайдиган самарасиз лойиҳаларга чек қўйиш вақти келди.

Фақат Meta эмас, балки бошқа йирик IT-компаниялар ҳам шунга ўхшаш муаммоларга дуч келмоқда. Масалан, ixbt.com маълумотига кўра, Uber компанияси 2026-йил учун мўлжалланган сунъий интеллект кодлаш бюджетини жорий йилнинг апрель ойидаёқ сарфлаб бўлган. Microsoft эса харажатларни тежаш мақсадида муҳандисларига тақдим этилган Claude Коде лицензияларини бекор қилиб, барчани ўзининг шахсий Copilot КЛИ воситасига ўтказган.

Ресурсларни бошқаришнинг янги даври

Адам Моссери сунъий интеллект токенларини бошқаришни оддий иш ҳақи ёки операцион харажатлар (ОпEх) билан қиёслади. Унинг фикрича, GPU, CPU, хотира ва RAM каби ресурслар чекланган бўлгани каби, AI қувватлари ҳам тежамкорлик билан тақсимланиши керак. Келажакда ҳар бир муҳандисга бериладиган бюджет унинг компанияга келтирадиган фойдаси (ROI) билан мутаносиб бўлади.

Шунга қарамай, Моссери узоқ муддатли истиқболда сунъий интеллект хизматлари нархи пасайишига ишонади. Унинг тахминича, бозорга янги AI моделлари кириб келиши ва рақобат кучайиши натижасида “нархлар уруши” бошланади. Бу эса компанияларга ўз муҳандисларини янада кенгроқ имкониятлар билан таъминлашга йўл очади. Ҳозирча эса, Meta каби гигантлар “ақлсиз” харажатларни қисқартириш орқали ўз бюджетини ҳимоя қилишга мажбур.