SpaceX собиқ муҳандиси коинот саноатида инқилоб қилмоқчи: Сенра лойиҳасига 65 млн доллар тикилди

SpaceX компаниясининг собиқ муҳандиси Жордан Блакк томонидан асос солинган Сенра стартапи ракета ва самолётлар учун электр симлари тизимини ишлаб чиқаришни модернизация қилиш мақсадида 65 миллион доллар миқдорида инвестиция жалб қилди. Ушбу лойиҳа ўн йиллар давомида ўзгармасдан келаётган ва ҳамон қўл меҳнатига таянадиган мураккаб кабел тизимларини (вире ҳарнессес) рақамлаштиришни кўзда тутади. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.

Электр симлари тизими — бу ракета, самолёт, автомобил ёки сунъий йўлдошнинг барча электрон қисмларини боғлаб турувчи ўзига хос “асаб тизими” ҳисобланади. TechCrunch нашрининг хабар беришича, ушбу соҳа ҳанузгача “совуқ уруш” давридаги технологиялар даражасида қолиб кетган. Ҳозирда коинот кемалари учун кабеллар асосан ёғоч столлар устида, тажрибали усталар томонидан қўлда йиғилади.

Жордан Блакк SpaceX компаниясида Starship ракетасини ишлаб чиқариш жараёнини кенгайтириш билан шуғулланганида, айнан симлар тизими энг катта тўсиқ эканлигини англаб етган. Унинг сўзларига кўра, дунё бўйлаб кўплаб заводларда жараёнлар автоматлаштирилмаган ва бу хатоликлар хавфини оширади. Сенра стартапи айнан шу бўшлиқни тўлдириш учун Амп деб номланган махсус дастурий платформани ишлаб чиқди.

Сифат назорати ва рақамли эгизаклар

Янги технология ишлаб чиқаришнинг ҳар бир босқичини рақамлаштиради. Тизим “рақамли эгизак” яратиш орқали техник ходимларга йўл-йўриқ кўрсатади ва материаллар сарфини назорат қилади. Бу коинот саноатидаги энг кичик хатолик ҳам фалокатга олиб келиши мумкин бўлган шароитда ўта муҳимдир.

Масалан, 2023-йилда Boeing компаниясининг Старлинер коинот кемасида симлар тизими ёнувчан лента билан ўралгани аниқланган эди. Бу хатолик бутун лойиҳани тўхтатишга ва барча симларни қайтадан ўрнатишга мажбур қилди, натижада компания миллионлаб доллар зарар кўрди. Сенра таклиф этаётган автоматлашган дастурий таъминот бундай инсон омили билан боғлиқ хатоларни нолга туширишни мақсад қилган.

Инвестиция раундида Ловеркарбон, Интерлагос, Сеқуоиа Капитал ва Andreessen Horowitz каби йирик венчур фондлари иштирок этди. Ушбу маблағлар ишлаб чиқариш қувватларини кенгайтириш ва мудофаа саноати учун буюртмаларни бажаришга йўналтирилади. Ҳозирда компания мижозлари орасида сувости кемалари, сунъий йўлдошлар ва ерусти ҳарбий техникаларини ишлаб чиқарувчилар бор.

Elon Musk тамойили: Автоматлаштириш — охирги босқич

Жордан Блакк ўз иш услубида SpaceX асосчиси Elon Muskнинг “автоматлаштириш — энг охирги босқич бўлиши керак” деган тамойилига амал қилади. Дастлаб жараёнларни стандартлаштириш ва мустаҳкам пойдевор қуриш лозим, шундан кейингина роботларни жалб қилиш мумкин. Ҳозирча роботлар нозик симлар билан ишлашда инсон қўли каби маҳоратга эга эмас.

Сенра компанияси нафақат технология, балки кадрлар тайёрлашга ҳам эътибор қаратмоқда. Улар АҚШда федерал сертификатга эга бўлган ягона симлар тизими бўйича ўқув дастурини йўлга қўйишган. Бу эса коинот ва мудофаа саноатида юқори сифатли маҳсулот етказиб бериш кафолатини беради.

Ушбу лойиҳанинг муваффақияти коинотга парвозлар нархини пасайтиришга ва техникаларни йиғиш тезлигини оширишга хизмат қилади. Агар илгари йирик ракеталар йилда бир неча дона ишлаб чиқарилган бўлса, янги ёндашув билан бу кўрсаткични юзлаб бирликка етказиш имконияти туғилади.