Илон Маск ва Сем Алтман ўртасидаги низо: Коинотдаги маълумотлар маркази лойиҳаси реалми

Сунъий интеллект технологиялари ва коинотни ўзлаштириш соҳасининг икки етакчи намояндаси — Илон Маск ҳамда Сем Алтман ўртасидаги навбатдаги зиддият коинотда маълумотларни қайта ишлаш марказларини (дата-сентер) ташкил этиш масаласини кун тартибига чиқарди. Ушбу баҳс нафақат икки миллиардернинг шахсий қарашларини, балки замонавий технологик имкониятлар ва келажак режалари ўртасидаги жиддий тафовутни ҳам кўрсатиб бермоқда. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Зиддият Илон Маскнинг OpenAI раҳбари Сем Алтманга нисбатан фирибгарликда айблаб ёзган пости билан бошланди. Бунга жавобан Алтман Маскнинг коинотда сунъий интеллект ҳисоблаш қувватларини жойлаштириш ғоясини танқид остига олди. Унинг фикрича, Маск инвесторларга коинотдаги маълумотлар марказлари концепциясини ҳаддан ташқари яқин муддатда амалга ошадиган лойиҳа сифатида тақдим этмоқда, бу эса амалдаги техник имкониятларга зид келади.

Гап SpaceX компаниясининг сунъий интеллект вазифаларини бажариш ва сўровларни қайта ишлаш учун мўлжалланган махсус сунъий йўлдошлар тармоғини орбитага чиқариш режаси ҳақида бормоқда. Айнан орбитал ҳисоблаш тизимларини ривожлантириш SpaceX компаниясининг бозор қиймати юқори баҳоланишига хизмат қилаётган асосий омиллардан бири ҳисобланади. Мазкур ғоя тарафдорлари орбитал марказлар янги форматдаги булутли хизматларни яратишига ишонишади.

Техник тўсиқлар ва иқтисодий самарадорлик

Бироқ коинот техникаси бўйича мутахассислар ушбу лойиҳанинг амалга ошиши йўлида бир қатор чекловлар борлигини таъкидламоқда. Иқтисодий самарадорликка эришиш учун юкларни орбитага чиқариш нархи ҳозиргидан анча арзон бўлиши ва юқори қувватли сунъий йўлдошларни оммавий ишлаб чиқариш йўлга қўйилиши шарт. Ҳозирги технологиялар бундай тизимларни тезкорлик билан кенгайтириш имконини бермайди.

SpaceX бу муаммони ҳал қилишда ўзининг Starship ракетасига асосий умид боғлаган. Компания ушбу ракетани тўлиқ кўп марта ишлатиладиган тизимга айлантириб, юк ташиш харажатларини кескин камайтиришни режалаштирмоқда. Аммо яқин ўртадаги синов парвозларида ракетанинг иккала босқичи муваффақиятли қайтариб қўйилган тақдирда ҳам, бу дарҳол тижорий эксплуатацияга ўтилишини англатмайди.

Маълумотларга кўра, Starship ракетасининг вада қилинган тўлиқ кўп марталик иш режимига ўтиши учун яна бир неча йил талаб этилиши мумкин. Шунингдек, SpaceX инвесторларга яқин истиқболда ракетанинг иккинчи босқичи ҳар бир парвоздан сўнг йўқотилиши мумкинлигини ҳам билдирган. Бундай сценарий эса коинотдаги маълумотлар марказлари инфратузилмасини иқтисодий жиҳатдан фойдасиз қилиб қўяди.

Хулоса ўрнида айтиш мумкинки, коинотда сунъий интеллект ускуналарига эга алоҳида сунъий йўлдошлар яқин йилларда пайдо бўлиши мумкин, бироқ бундай тизимларнинг оммавий ва тизимли равишда ишга тушиши фақат 2030-йилларга борибгина ҳақиқатга айланиши эҳтимоли юқори. Ҳозирча Маск ва Алтман ўртасидаги баҳс технологик тараққиётнинг реал суръатлари ва амбициялар ўртасидаги кураш бўлиб қолмоқда.