Жилл Лепоре Кремний водийси ва сунъий давлат ҳақида огоҳлантирди
Жилл Лепоре хусусий технологик корпорациялар демократия ва давлат бошқаруви функсияларини эгаллаб бораётгани янги турдаги тиранликка олиб келиши мумкинлигидан огоҳлантирди. Гарвард тарихчиси бу жараённи “сунъий давлат” деб атаб, унинг АҚШ ва бошқа мамлакатларда миллий республикалар ўрнини эгаллаётганини таъкидлади.
Таниқли Гарвард тарихчиси ва Те Нев Ёркер журнали муаллифи Жилл Лепоре ўзининг навбатдаги «Те Рисе анд Фалл оф те Артифисиал Стате» номли китобида замонавий технологик компаниялар демократия функцияларини босқичма-босқич эгаллаб бораётгани ҳақида жиддий огоҳлантирди. TechCrunch нашрининг Эқуитй подкастига берган интервюсида олима хусусий корпорациялар давлат бошқарувини ўз қўлига олаётгани жамиятни алгоритм ва машиналар ҳукмронлигига, натижада эса янги турдаги тиранликка олиб келишини таъкидлади. Ушбу жараён нафақат сиёсий тизимга, балки бутун дунё бўйлаб либерал демократик қадриятларга путур етказмоқда. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.
Олиманинг фикрича, у «сунъий давлат» деб атаётган тушунча ҳозирги кунда АҚШ ва бошқа давлатларда миллий республикалар ўрнини эгаллаб бормоқда. Бу ғоя асрлар давомида шаклланиб келган технократик фалсафаларга бориб тақалади ва жамиятни машиналар бошқариши муқаррарлигини тарғиб қилади. Технология соҳасига қарши эмаслигини алоҳида таъкидлаган муаллиф асосий муаммо хусусий корпорацияларнинг давлат вазифаларини бажаришга уриниши эканини тушунтирди.
Илмий фантастика ва сиёсат зиддияти
ixbt.com ва бошқа технологик манбалар муҳокама қилган мавзулар қаторида, Жилл Лепоре Кремний водийсининг етакчилари, хусусан, Elon Musk илмий фантастика асарлари ҳамда комиксларни нотўғри тушунган ҳолда келажакни барпо этишга уринаётганини танқид қилди. Унинг сўзларига кўра, Elon Musk ёқтирадиган фантастик ғоялар ва образлар аслида тадбиркорнинг ўз сиёсий эътиқодларига бутунлай зид келади ва уларни инкор этади.Тарихчи ўзининг янги китобида бундай сунъий тузилмаларнинг илдизларини илмий фантастика адабиёти орқали ўрганиб чиққан. Унинг кузатишларига кўра, машиналар бошқарувига асосланган жамиятлар узоқ яшай олмайди ва муқаррар равишда таназзулга юз тутади, бироқ замонавий технологик гигантлар бу тарихий сабоқларни эътиборсиз қолдирмоқда.
Демократиянинг келажаги хавф остида
Асар доирасида кўтарилган асосий масалалардан бири — асрлар давомида шаклланган тенг ҳуқуқлилик ва демократик эркинликларнинг сўнгги йиллардаги тушкунлигидир. Алгоритмлар ва корпорациялар бошқарувига асосланган жамият фуқароларнинг сиёсий жараёнлардаги иштирокини йўққа чиқаради ва жамиятда мистификацияни кучайтиради.Мутахассисларнинг таъкидлашича, мазкур китоб замонавий технологик саноатнинг жамиятга таъсирини чуқур илмий ва тарихий нуқтаи назардан таҳлил қилиши билан аҳамиятлидир. У рақамли асрда давлат ва фуқаро ўртасидаги муносабатлар қандай ўзгариб бораётганини тушунишда муҳим манба бўлиб хизмат қилади.
Изоҳлар 0
…