Иссиқда ишлаётганлар учун муҳим огоҳлантириш...
Ўзбекистонда кузатилаётган аномал иссиқ об-ҳаво фонида Давлат меҳнат инспекцияси иш берувчиларга ходимлар саломатлиги ва хавфсизлигини таъминлаш бўйича муҳим эслатма берди. Айниқса, очиқ ҳавода ва оғир жисмоний меҳнатда ишлаётган ходимлар учун иш тартибини қайта кўриб чиқиш тавсия этилмоқда.
Энг хавфли вақт — 11:00 дан 16:00 гача
Инспекция маълум қилишича, ҳаво ҳарорати юқори бўлган кунларда иш жараёни меҳнатни муҳофаза қилиш талаблари асосида ташкил этилиши шарт.
Хусусан, куннинг энг иссиқ қисми — соат 11:00 дан 16:00 гача бўлган вақтда ташқи ишларни қисқартириш ёки вақтинча тўхтатиш тавсия қилинди.
Бу, айниқса, қурилиш, йўл, қишлоқ хўжалиги, бозор, юк ортиш-тушириш ва очиқ майдонда бажариладиган бошқа ишлар учун муҳим.
Оғир жисмоний меҳнат чекланиши керак
Аномал иссиқда организм одатдагидан тезроқ чарчайди. Айниқса, оғир жисмоний меҳнат билан банд ходимларда иссиқ уриши, сувсизланиш, қон босими ўзгариши ва ҳушдан кетиш хавфи ортади.
Шу сабабли иш берувчилар энг иссиқ соатларда оғир ишларни чеклаши, иш вақтини эрталабки ёки кечки салқинроқ пайтларга суриши мақсадга мувофиқ.
Чора | Нима учун керак? |
|---|---|
11:00–16:00 оралиғида ташқи ишларни қисқартириш | иссиқ уриши хавфини камайтиради |
Оғир жисмоний меҳнатни чеклаш | организмга тушадиган юкни пасайтиради |
Иш вақтини қайта тақсимлаш | иш унумдорлиги ва хавфсизликни сақлайди |
Мунтазам дам олиш бериш | ходимнинг тикланишига ёрдам беради |
Сув, соя ва дам олиш жойи мажбурий аҳамиятга эга
Иш жойларида ходимлар учун етарли миқдорда тоза ва салқин ичимлик суви бўлиши керак.
Бундан ташқари, иш берувчи салқин ёки сояли дам олиш жойларини ташкил этиши, ходимларга мунтазам дам олиш имкониятини яратиши лозим.
Бу майда қулайлик эмас. Иссиқ кунларда сув ва соя ходим саломатлигини сақлаб қоладиган асосий омиллардан бирига айланади.
Махсус кийим ва тиббий назорат ҳам муҳим
Давлат меҳнат инспекцияси иш берувчиларга тиббий кўрикдан ўтмаган ходимларни ишга жалб қилмаслик зарурлигини ҳам эслатди.
Шунингдек, ишчилар енгил, ҳаво ўтказувчи ва иссиқдан ҳимоя қилувчи махсус кийимлар билан таъминланиши керак.
Айниқса, очиқ майдонда ишлайдиган ходимлар учун бош кийим, енгил махсус форма, қуёшдан ҳимоя воситалари ва етарли сув таъминоти жуда муҳим.
Ходимлар иссиқ уриши белгиларини билиши керак
Инспекция иш берувчиларга ходимлар ўртасида тушунтириш ишларини олиб боришни тавсия қилди.
Ходимлар иссиқ уриши ва сувсизланишнинг асосий белгиларини билиши керак:
• бош айланиши;
• кучли ҳолсизлик;
• кўнгил айниши;
• юрак уриши тезлашиши;
• терлашнинг кескин кучайиши ёки тўхташи;
• кўз олди қоронғилашиши;
• ҳушдан кетиш ҳолати.
Бундай белгилар кузатилса, ходимни дарҳол салқин жойга олиб ўтиш, сув бериш ва зарур ҳолларда тиббий ёрдам чақириш керак.
Соғлиқ ёмонлашса, биринчи ёрдам шарт
Давлат меҳнат инспекциясига кўра, агар ходимнинг соғлиғи ёмонлашса, унга зудлик билан биринчи тиббий ёрдам кўрсатилиши лозим.
Зарур ҳолларда эса ходим тиббиёт муассасасига юборилиши шарт.
Бу ерда “бироз дам олса ўтиб кетади” деган ёндашув хавфли бўлиши мумкин. Аномал иссиқда вақтни бой бериш оғир оқибатларга олиб келади.
Иш берувчилар учун асосий вазифа
Аномал иссиқ кунларда иш берувчи учун асосий вазифа — иш режасини шунчаки давом эттириш эмас, уни хавфсиз ташкил этиш.
Бунинг учун:
Иш берувчи нима қилиши керак? | Амалий натижа |
Иш графигини қайта кўриб чиқиш | энг иссиқ вақтда юкламани камайтиради |
Сув ва сояли жой таъминлаш | сувсизланиш хавфини пасайтиради |
Дам олиш танаффусларини кўпайтириш | ходим ҳолатини барқарор сақлайди |
Тиббий кўрикка эътибор бериш | хавф гуруҳидаги ходимларни ҳимоя қилади |
Биринчи ёрдам бўйича тушунтириш бериш | фавқулодда ҳолатда тез ҳаракат қилишга ёрдам беради |
Иссиқда ишлаш — “чидаб бериш” эмас
Аномал иссиқ шароитида меҳнат қилиш оддий ёзги ноқулайлик эмас. Бу ходим саломатлиги, иш жойидаги хавфсизлик ва иш берувчининг масъулияти билан боғлиқ масала.
Шунинг учун очиқ ҳавода ишлаётганлар, оғир жисмоний меҳнат қилувчилар ва совитиш шароити етарли бўлмаган жойлардаги ходимлар учун иш тартибини қайта кўриб чиқиш зарур.
Энг муҳим қоида оддий: иссиқда иш бор, лекин саломатликдан қиммат иш йўқ.
Изоҳлар 0
…