Hindistonning Sharqiy Jarkhand shtatida podadan ajralib qolgan, bir tishli yovvoyi erkak fil atrof-muhitni larzaga solmoqda. Yanvar oyi boshidan beri u o‘rmon hududlari va shahar atrofidagi qishloqlarga yaqinlashib, odamlarga hujum qilib kelyapti.
Ma’lumotlarga ko‘ra, hayvon taxminan o‘n kun ichida kamida 22 nafar inson hayotiga zomin bo‘lgan. Eng og‘ir tomoni — halok bo‘lganlar orasida bolalar ham, kattalar ham bor. Hujumlar ko‘pincha kichik qishloqlar, dalalar va odamlar tinch uxlashi kerak bo‘lgan tunda sodir bo‘layotgani aytiladi.
Fil faqat halokat bilan cheklanmagan: u yana o‘nlab kishini turli darajada jarohatlagan. Shu sabab mahalliy aholida qo‘rquv kuchaygan — ba’zilar tungi vaqtda xavfdan qochish uchun uy tomiga chiqib olishyapti, yana kimdir daraxtlarga chiqib, saharni kutyapti.
Mutaxassislar filning bunday keskin tajovuzkorligiga ehtimoliy sabab sifatida “must” holatini tilga olmoqda. Bu — erkak fillarda gormonlar miqdori juda yuqori bo‘ladigan tabiiy biologik davr bo‘lib, ayrim holatlarda hayvonni g‘ayrioddiy darajada janjalkash va xavfli qilib qo‘yadi.
Vaziyatni og‘irlashtirayotgan yana bir omil bor: o‘rmonlar hajmining qisqarishi, an’anaviy migratsiya yo‘laklarining buzilishi va odamlar yashash hududlarining yovvoyi tabiatga tobora yaqinlashib borishi. Natijada inson va yovvoyi fil to‘qnashuvlari yanada ko‘payyapti — bu esa har ikki tomon uchun ham xavfli ssenariy.
Rasmiylar Choyboshi va qo‘shni tumanlarda ehtiyot choralarini kuchaytirgan, aholini esa tungi paytda o‘rmonga chiqmaslikka qat’iy chaqirgan. Shu bilan birga, filni topish va xavfsiz holatga keltirish uchun katta guruh safarbar etilgan: o‘rmon xo‘jaligining yuzdan ortiq xodimi, mutaxassislar hamda trankvilizator vositalari bilan ishlaydigan jamoalar qidiruvda qatnashyapti. Ammo hozircha hayvonni aniqlash yoki bo‘ysundirish urinishlari kutilgan natijani bermagan.
Ma’lum qilinishicha, halok bo‘lganlar oilalariga tovon puli to‘lanishi va’da qilingan, shuningdek, qishloqlarni himoya qilish bo‘yicha qo‘shimcha choralar ham ko‘rilmoqda. Hozircha esa vaziyat hamon keskin: mahalliy aholi yangi hujumlar ehtimolidan xavotirda yashayapti.
Biroq bir narsa aniq: bu hodisa faqat bir fil haqida emas — u tabiat va inson chegarasi qay tarzda o‘zgarib borayotganini ham ko‘rsatyapti. Eng muhim vazifa esa hozir — odamlarni asrash, bir vaqtning o‘zida xavfni nazoratga olib, bu kabi fojialar takrorlanmasligi uchun tizimli yechimlarga o‘tish.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
