Fors ko‘rfazi urush bo‘sag‘asida: AQSH ittifoqchilari Eronga beriladigan zarbaga tayyorlanmoqda

Yaqin Sharq mintaqasi yana bir keng ko‘lamli harbiy to‘qnashuv arafasida turibdi. Fors ko‘rfazining yetakchi arab davlatlari AQSH va Eron o‘rtasidagi keng qamrovli harbiy harakatlarning qayta boshlanishiga favqulodda hozirlik ko‘rishni boshladi.

AQSHning nufuzli The Wall Street Journal nashri ma’lumotli manbalarga tayanib xabar berishicha, Vashingtonning mintaqadagi asosiy ittifoqchilari — xususan, Qatar va Birlashgan Arab Amirliklari Pentagonning Eronga qarshi keng ko‘lamli harbiy amaliyoti shu haftaning o‘zidayoq boshlanishi mumkinligini taxmin qilmoqda.

Mintaqadagi favqulodda xavfsizlik choralari: Mashg‘ulotlar va onlayn ta’lim

Vaziyatning keskinlashishi xavfi tufayli mintaqa davlatlari xavfsizlik choralarini eng yuqori darajaga ko‘tardi:

• Qatar va BAAda favqulodda mashg‘ulotlar: Ikki mamlakatning asosiy transport tugunlarida, jumladan, yirik xalqaro aeroportlarda xavfsizlik kuchlari va fuqaro muhofazasi bo‘yicha shoshilinch o‘quv-mashg‘ulotlari o‘tkazilmoqda;

• Saudiya Arabistonida onlayn ta’lim: Qirollik hududidagi maktablarda ehtiyot chorasi sifatida darslar masofaviy (onlayn) ta’lim shakliga o‘tkazildi;

• Xalqaro tadbirlarning to‘xtatilishi: Abu-Dabida o‘tkazilayotgan yirik xalqaro energetika konferensiyasi ishtirokchilari mahalliy hukumat tavsiyasiga binoan safarlarini muddatidan avval qisqartirib, mamlakatni tark etmoqda.

Arab monarxiyalarining bosh xavotiri va Tehronga ogohlantirish

Ko‘rfaz davlatlarining asosiy tashvishi Eron tomonidan berilishi mumkin bo‘lgan javob zarbalari bilan bog‘liq:

• Infratuzilmaga tahdid: AQSH hujumiga javoban Eron raketalari va dronlari qo‘shni arab mamlakatlarining iqtisodiy, neft-gaz va muhim fuqarolik obyektlariga zarba berishi mumkinligidan jiddiy xavotir bildirilmoqda;

• Qat’iy ultimatum: Ayrim arab davlatlari Tehronni oldindan ogohlantirib ulgurdi: agar ularning hududiy infratuzilmasiga hujum uyushtirilsa, ular mustaqil ravishda yoki ittifoqchilar bilan birgalikda harbiy javob qaytarish huquqini o‘zlarida saqlab qoladi.

Muzokaralar boshiberk ko‘chada va Trampning bayonoti

Geosiyosiy bosim diplomatik kanallarning to‘xtab qolgani sababli eng cho‘qqisiga chiqdi:

• Muloqotlar samarasizligi: The Wall Street Journal nashrining qayd etishicha, Vashington va Tehron o‘rtasida Qatar vositachiligida o‘tkazilayotgan yopiq muzokaralar ayni damda boshiberk ko‘chaga kirib qolgan;

• Oq uy munosabati: Avvalroq Donald Tramp Axios nashriga bergan intervyusida AQSH yangi hujumlar bo‘yicha qaror qabul qilishga «shoshilmayotganini» va muloqot «yaxshi ketayotganini» bildirgan edi.

Shunga qaramay, mintaqadagi favqulodda xavfsizlik choralari va harbiy tayyorgarliklar tomonlar eng xavfli ssenariyga hozirlik ko‘rayotganini ko‘rsatmoqda.