O‘zbekistonliklar nima uchun eng ko‘p kredit olmoqda? Markaziy bank tahlili

O‘zbekistonda aholining qarz mablag‘lariga bo‘lgan talabi yuqori darajada saqlanib qolmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan e’lon qilingan joriy yilning II choragi yakunlariga bag‘ishlangan tahliliy sharhda fuqarolarning kredit olish tendensiyalari, daromad darajasi va mablag‘lar qaysi maqsadlarga ko‘proq yo‘naltirilayotgani haqida muhim ma’lumotlar ochiqlandi.

Hisobot natijalari shuni ko‘rsatmoqdaki, qarz olish istagi nafaqat o‘rta daromadli, balki yuqori daromadga ega bo‘lgan qatlam orasida ham sezilarli darajada oshgan.

Eng yuqori ehtiyoj kimlarda? Daromadlar bo‘yicha statistika

Markaziy bank so‘rovnomalari aholining turli daromad guruhlari bo‘yicha kreditga bo‘lgan ehtiyojini aniq raqamlarda ko‘rsatib berdi:

• 3 milliondan 10 million so‘mgacha daromad egalari: Bu guruhda qarzga bo‘lgan talab eng yuqori ko‘rsatkichni qayd etdi — respondentlarning 57–59 foizi yaqin istiqbolda qo‘shimcha qarz mablag‘lariga ehtiyoj ortishini bildirgan;

• 15 milliondan 20 million so‘mgacha daromad topuvchilar: Ushbu toifadagi fuqarolar orasida qarz olish ehtiyojining o‘sishini kutayotganlar ulushi 44 foizni tashkil etdi;

• 20 million so‘mdan yuqori daromad egalari: Yuqori daromadli qatlam orasida ham ko‘rsatkich ancha baland — so‘ralganlarning 53 foizi kredit mablag‘lariga ehtiyoj sezayotganini ma’lum qilgan.

Kredit mablag‘lari qayerga yo‘naltirilmoqda?

Fuqarolar olinayotgan kreditlarni asosan hayotiy zarur xarajatlarni qoplash va ijtimoiy ehtiyojlar uchun sarflashni rejalashtirmoqda:

• Asosiy yo‘nalishlar: Aholi kredit mablag‘larini, birinchi navbatda, uy-joyni ta’mirlash (remont), ta’lim xarajatlari va boshqa kundalik zarur ehtiyojlarga sarflashni ko‘zda tutgan;

• An’anaviy xarajatlar barqaror: To‘y marosimlarini o‘tkazish, avtomashina xarid qilish hamda davolanish bilan bog‘liq sarf-xarajatlar barcha daromad guruhlarida bir xil darajada muhim bo‘lib, kredit mablag‘lari yo‘naltiriladigan asosiy tarmoqlar qatorida qolmoqda.

Markaziy bankning mazkur tahlili mamlakatda aholining iste’mol faolligi saqlanib qolayotganini, biroq ta’lim, uy-joy qurilishi va tibbiyot kabi sohalarda moliyaviy ko‘makka bo‘lgan ehtiyoj hamon ustuvor ahamiyatga ega ekanini ko‘rsatmoqda.