Qonunda bunday cheklov yo‘q: Yoshdagi farq nikohga to‘siq bo‘lishi mumkinmi?

Ijtimoiy tarmoqlarda nikoh tuzish istagida bo‘lgan fuqaroning navbatdagi shov-shuvli videomurojaati tarqaldi. Murojaat muallifining bildirishicha, u va bo‘lajak turmush o‘rtog‘i nikohni qayd etish uchun FHDYO (ZAGS) bo‘limiga borganida, mas’ul xodimlar tomonidan ajabtovur rad javobi berilgan — ayoli undan 6 yosh katta bo‘lgani sababli xodimlar «yoshlar o‘zaro mutanosib emas» degan vajni ko‘rsatib, nikohni ro‘yxatdan o‘tkazishni rad etgan.

Mazkur videolavha tarmoq foydalanuvchilari o‘rtasida keskin e’tiroz va qizg‘in muhokamalarga sabab bo‘lmoqda.

Murojaatchi da’vosi: Asl sabab pullik xizmatdan voz kechishmi?

Fuqaroning fikricha, yoshdagi farq bu yerda shunchaki to‘qib chiqarilgan bahona bo‘lishi mumkin:

• «Tantanali nikoh» majburiyati: Murojaatchining ta’kidlashicha, raddiyaning tub sababi ularning FHDYO xodimlari tomonidan taklif etilgan qo‘shimcha pullik tantanali nikoh marosimi va tadbiridan voz kechgani bilan bog‘liq;

• Norasmiy talablar: Ijtimoiy tarmoqlarda bunday ixtiyoriy xizmatlarni fuqarolarga majburan tiqishtirish va rad javobi olinganda sun’iy to‘siqlar yaratish holatlari ilgari ham tanqid ostiga olingan edi.

Qonunchilik nima deydi? Yosh farqi asos bo‘la olmaydi

O‘zbekiston Respublikasi Oila kodeksi va amaldagi me’yoriy-huquqiy hujjatlarga ko‘ra, FHDYO organlarining bunday xatti-harakati mutlaqo noqonuniy hisoblanadi:

• Yosh farqiga cheklov yo‘q: Qonunchilikda nikohlanuvchilar o‘rtasidagi yosh tafovuti bo‘yicha hech qanday cheklangan me’yor yoki «mutanosiblik» talabi belgilanmagan;

• Nikoh shartlari qat’iy: Oila qonunchiligiga binoan, nikoh tuzish uchun ikki tomonning ixtiyoriy roziligi, ularning nikoh yoshiga yetganligi (18 yosh) hamda yaqin qarindoshlik yoki muomalaga layoqatsizlik kabi moneliklar bo‘lmasligi kifoya;

• Ro‘yxatga olish majburiyati: Agar qonunda nazarda tutilgan barcha talablar bajarilgan bo‘lsa, davlat organi nikohni belgilangan tartibda qayd etib berishga majbur. Xodimlarning shaxsiy qarashlari yoki ixtiyoriy xizmatlarni rad etganlik sababli arizani qabul qilmaslik javobgarlikka sabab bo‘ladi.

Hozircha Adliya vazirligi yoki tegishli FHDYO bo‘limi mazkur tarqalgan videomurojaat bo‘yicha rasmiy munosabat bildirganicha yo‘q.