Xitoy kvant chiplari uchun oʻta toza kremniy-28 ishlab chiqarishni yoʻlga qoʻydi

Xitoy texnologiya olamida katta burilish yasab, kvant protsessorlari uchun hayotiy muhim hisoblangan kremniy-28 izotopini sanoat miqyosida ishlab chiqarishga muvaffaq boʻldi. Ixbt.com nashrining xabar berishicha, ushbu materialning tozalik darajasi 99,99 foizdan yuqori boʻlib, u kelajakdagi kvant kompyuterlarining asosi boʻlib xizmat qiladi. Ushbu yutuq Xitoy milliy yadro korporatsiyasi (CNNC) tarkibidagi Yadro sanoati fizik-kimyoviy muhandislik instituti (RIPCENI) mutaxassislari tomonidan amalga oshirildi. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Kvant hisoblash texnologiyalarida kremniy-28 izotopining ahamiyati beqiyosdir. Oddiy kremniy tarkibidagi turli izotoplar aralashmasi atom panjarasida tebranishlarni keltirib chiqaradi, bu esa kubitlar (kvant bitlari) barqarorligiga salbiy taʼsir koʻrsatadi. Oʻta toza kremniy-28 esa "fon shovqini"ni keskin kamaytiradi va kvant holatlarini uzoqroq saqlash imkonini beradi. Bu esa oʻz navbatida murakkab hisob-kitoblarni xatosiz bajarishga yoʻl ochadi.

Texnologik mustaqillik sari muhim qadam

Xitoylik olim Yu Dapengning taʼkidlashicha, bunday yuqori tozalikdagi materialdan foydalanish kvant tizimlarida kubitlarni keng koʻlamli boshqarish imkonini beradi. Yaʼni, endilikda olimlar bir vaqtning oʻzida juda koʻp sonli kvant elementlarini barqarorlikni yoʻqotmasdan nazorat qila oladigan arxitekturalarni yaratishlari mumkin boʻladi. Bu laboratoriya sharoitidagi tajribalardan real sanoat muhandisligiga oʻtishni anglatadi.

Loyiha nafaqat axborot texnologiyalari, balki boshqa strategik sohalar uchun ham poydevor vazifasini oʻtaydi. CNNC maʼlumotlariga koʻra, barqaror izotoplar liniyasi yadro energetikasi, tibbiyot, aerokosmik sanoat va fundamental fizika tadqiqotlarida keng qoʻllaniladi. Masalan, tibbiy diagnostika va radioterapiya jarayonlarida ushbu izotoplarning oʻrni beqiyosdir.

Hozirgi vaqtda RIPCENI instituti 12 ta elementning 26 turdagi barqaror izotoplarini, jumladan molibden, tellur, nikel, rux va itterbiyni oʻzlashtirib boʻlgan. Kremniy-28 ning ommaviy ishlab chiqarilishi esa Xitoyga kvant chiplari ishlab chiqarish zanjirini toʻliq oʻz nazoratiga olish imkonini beradi. Bu tashqi yetkazib beruvchilarga boʻlgan qaramlikni kamaytiradi.

Ushbu yangilik global texnologik poygada Xitoyning mavqeini yanada mustahkamlaydi. Kvant kompyuterlari anʼanaviy superkompyuterlar uchun imkonsiz boʻlgan masalalarni soniyalarda hal qila olishi sababli, ushbu xomashyo bazasiga ega boʻlish strategik ustunlik hisoblanadi. Endilikda Xitoy kvant texnologiyalarini laboratoriya devorlaridan chiqarib, real iqtisodiyotga tatbiq etish bosqichiga oʻtmoqda.