SpaceX aksiyalari Nasdaq-100 indeksiga kirgach kutilmaganda arzonlashib ketdi

Ilon Mask boshqaruvidagi SpaceX kompaniyasi aksiyalari nufuzli Nasdaq-100 indeksiga kiritilganidan soʻng kutilmagan pasayishni boshdan kechirdi. 7-iyul holatiga koʻra, kompaniya qimmatli qogʻozlari bir sutka ichida joylashtirish narxidan ham pastga tushib ketdi. Bu holat koʻplab investorlar uchun kutilmagan zarba boʻldi, chunki indeksga kirish odatda aksiyalar narxining oʻsishiga turtki berishi kutilgan edi. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Savdolar davomida SpaceX qogʻozlari 145 dollargacha arzonlashdi, bu esa dastlabki 150 dollarlik koʻrsatkichdan ancha pastdir. Garchi keyinchalik narxlar 148 dollar atrofida biroz barqarorlashgan boʻlsa-da, soʻnggi besh kun ichida kompaniya bozor qiymatining 13 foizini yoʻqotdi. Iyun oyidagi eng yuqori choʻqqi bilan solishtirilganda esa pasayish 35 foizni tashkil etmoqda.

Investorlarning xavotiri va moliyaviy koʻrsatkichlar

Tahlilchilarning fikricha, aksiyalar narxiga kompaniyaning haddan tashqari yuqori baholangani (taxminan 2 trillion dollar) taʼsir koʻrsatmoqda. ixbt.com maʼlumotiga koʻra, SpaceX oʻtgan yilni 18,5 milliard dollar tushum bilan yakunlagan boʻlsa-da, sof zarar 5 milliard dollarga yetgan. Shuningdek, Maskning yana bir loyihasi — xAI bilan birlashish ham qoʻshimcha investitsiyalar talab qilishi sababli investorlarda xavotir uygʻotmoqda.

AQSH bozoridagi umumiy vaziyat ham SpaceX pozitsiyasiga salbiy taʼsir koʻrsatdi. Eron neftiga nisbatan kiritilgan yangi cheklovlar fonida energiya resurslari narxining oshishi birjalarda beqarorlikni keltirib chiqardi. Bunday sharoitda yuqori texnologiyali kompaniyalar aksiyalari birinchi boʻlib bosim ostida qoladi.

Raqobat va kelajakdagi istiqbollar

SpaceX aksiyalari pasayib borayotgan bir paytda, uning asosiy raqobatchisi — Jeff Bezosga tegishli Blue Origin kompaniyasi 10 milliard dollarlik tashqi investitsiya jalb qilishini eʼlon qildi. Hozirda har ikki kompaniya NASA agentligining Oyga yoʻnaltirilgan missiyalari uchun koinot tizimlarini ishlab chiqishda faol ishtirok etmoqda.

Shunga qaramay, yirik moliya institutlari SpaceX kelajagiga ishonch bilan qaramoqda. Xususan, Morgan Stanley tahlilchilari kompaniya aksiyalari uchun 300 dollarlik maqsadli narxni belgilab, ularni sotib olishni tavsiya qilmoqda. Deutsche Bank esa koinot infratuzilmasining sunʼiy intellekt tizimlari bilan integratsiyalashuvini inobatga olib, aksiyalar qiymatini 255 dollar atrofida baholagan.

Oʻzbekistonlik texnologiya ixlosmandlari va investorlar uchun ushbu oʻzgarishlar global aerokosmik bozorning naqadar oʻzgaruvchan ekanligini koʻrsatadi. SpaceX kabi gigantlarning aksiyalari arzonlashishi uzoq muddatli istiqbolda yangi imkoniyatlar yoki bozorning qayta shakllanishidan dalolat berishi mumkin.