Yaponiya muvaffaqiyatsizliklardan soʻng Epsilon S raketasini qayta sinovdan oʻtkazadi

Yaponiya aerokosmik tadqiqotlar agentligi (JAXA) oʻzining yangi avlod Epsilon S raketasini ishga tushirish boʻyicha navbatdagi rejasini eʼlon qildi. Avvalgi urinishlarda yuz bergan ikki yirik portlash loyihani toʻxtatib qoʻygan edi, biroq kunchiqar yurt mutaxassislari muammolarni bartaraf etib, parvozni 2027-yilning mart oyiga qadar amalga oshirishni maqsad qilgan. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

NHK telekanali xabariga koʻra, JAXA muhandislari asosiy eʼtiborni raketaning eng zaif nuqtasi boʻlib qolayotgan ikkinchi bosqich dvigateliga qaratishgan. Ushbu modernizatsiya qilingan qismni alohida sinovdan oʻtkazish joriy yilning 23-iyul kuni Kagoshima prefekturasidagi Tanegashima kosmodromida boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan. Bu sinov butun loyihaning kelajagini belgilab beradi.

Texnik muammolar va oʻtmishdagi avariyalar

Epsilon S loyihasi soʻnggi yillarda jiddiy toʻsiqlarga duch keldi. Xususan, raketaning ikkinchi bosqichi ikki marta vayron boʻlgani yapon muhandislari uchun katta zarba boʻldi. Birinchi avariya 2023-yilda Akita prefekturasidagi yer usti sinovlari paytida yuz bergan boʻlsa, ikkinchi portlash 2024-yilda Tanegashima kosmodromida qayd etildi.

Mazkur nosozliklar raketaning toʻliq hajmdagi parvoz sinovlariga oʻtishiga toʻsqinlik qilib kelmoqda. Mutaxassislar hozirda aniqlangan barcha konstruktiv nuqsonlarni bartaraf etish va dvigatelning chidamliligini oshirish ustida ish olib bormoqda. Epsilon S — bu 2013-yildan buyon rivojlantirib kelinayotgan Epsilon oilasining takomillashtirilgan, qattiq yonilgʻida ishlaydigan versiyasidir.

Kichik sunʼiy yoʻldoshlar bozori uchun yangi imkoniyat

Ushbu uch bosqichli raketa JAXA va IHI aviashozlik kompaniyasi hamkorligida ishlab chiqilgan. Uning asosiy vazifasi kichik hajmdagi sunʼiy yoʻldoshlarni orbitaga olib chiqishdan iborat. Hozirgi kunda jahon kosmik bozorida ixcham qurilmalarni arzon va tezkor uchirishga boʻlgan talab ortib borayotgan bir paytda, Epsilon S Yaponiyaning ushbu sohadagi mavqeini mustahkamlashi kutilmoqda.

Yaponiya uchun oʻz raketa tashuvchilariga ega boʻlish nafaqat ilmiy, balki strategik ahamiyatga ham ega. Agar 2027-yilgacha moʻljallangan parvoz muvaffaqiyatli yakunlansa, mamlakat xalqaro tijoriy uchirishlar bozorida AQSH va Xitoy kompaniyalari bilan raqobatga kirisha oladi. Hozircha barcha diqqat-eʼtibor iyul oyidagi muhim texnik sinovga qaratilgan.