Sunʼiy intellekt bumu qattiq disklarga boʻlgan talabni kutilmaganda oshirib yubordi

Global texnologiya bozorida sunʼiy intellekt (AI) texnologiyalarining shiddatli rivojlanishi maʼlumotlarni saqlash qurilmalari segmentida kutilmagan burilish yasadi. Soʻnggi yillarda SSD toʻplagichlari tomonidan siqib chiqarilayotgan anʼanaviy qattiq disklar (HDD) endilikda yirik maʼlumotlar markazlari (data-centr) uchun eng zaruriy mahsulotga aylandi. The Elec nashri xabariga koʻra, sunʼiy intellekt infratuzilmasini kengaytirish zarurati tufayli HDD butlovchi qismlarini ishlab chiqaruvchi yirik kompaniyalar oʻz quvvatlarini keskin oshirishga kirishgan. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Yaponiyaning TDK, Resonac va HOYA kabi sanoat gigantlari qattiq disklar uchun magnit kallaklar, plastinalar va shisha asoslar ishlab chiqarishni kengaytirmoqda. Bu holat AI tizimlari qayta ishlaydigan ulkan hajmdagi maʼlumotlarni arzon va ishonchli saqlashga boʻlgan ehtiyoj ortib borayotgani bilan izohlanadi. Mutaxassislarning taʼkidlashicha, shaxsiy kompyuterlar segmentida HDD oʻz oʻrnini deyarli yoʻqotgan boʻlsa-da, korporativ sektorda uning ahamiyati qayta tiklanmoqda.

Yangi texnologik poyga va 100 terabaytlik marra

TrendForce tahliliy agentligi maʼlumotlariga koʻra, korporativ darajadagi HDD qurilmalarining yetkazib berilishi 2025-yildan 2030-yilgacha har yili oʻrtacha 23 foizga oʻsib boradi. Bunday yuqori surʼat ishlab chiqaruvchilarni sigʻim borasida yangi rekordlarni oʻrnatishga undamoqda. Hozirda Western Digital, Seagate va Toshiba kabi bozor yetakchilari 100 TB sigʻimga ega qattiq disklarni yaratish ustida faol ish olib bormoqda.

Xususan, Western Digital ayni paytda 40 TB hajmli disklarni sinovdan oʻtkazmoqda va joriy yilning ikkinchi yarmida ularni ommaviy ishlab chiqarishni rejalashtirgan. Kompaniya 2029-yilga borib 100 TB sigʻimli HDD modellarini taqdim etishni maqsad qilgan. Seagate esa HAMR (issiqlik yordamida magnit yozish) texnologiyasi asosida 44 TB gacha boʻlgan qurilmalarni allaqachon bulutli xizmat provayderlariga yetkazib berishni boshlagan.

Ishlab chiqarish zanjiridagi oʻzgarishlar

Talabning ortishi butun butlovchi qismlar zanjiriga ijobiy taʼsir koʻrsatmoqda. Resonac kompaniyasi magnit plastinalar ishlab chiqarishni yiliga 160 milliondan 210 million donaga oshirishini maʼlum qildi. HOYA korporatsiyasi esa Vyetnamda HDD uchun shisha substratlar ishlab chiqaradigan yangi zavod qurilishiga taxminan 50 milliard iyen miqdorida investitsiya kiritmoqda. Shuningdek, JX Advanced Metals va Nitto Denko kabi korxonalar ham magnit qoplamalar va moslashuvchan bosma platalar uchun materiallar ishlab chiqarishni kengaytirmoqda.

Nega SSD emas, aynan HDD tanlanmoqda? Buning asosiy sababi iqtisodiy samaradorlikdadir. Zamonaviy maʼlumotlar markazlarida SSD qurilmalari tezkor hisob-kitoblar uchun ishlatilsa, HDD ulkan maʼlumotlar massivlarini va zaxira nusxalarini saqlash uchun qoʻllaniladi. Bir terabayt maʼlumotni saqlash tannarxi HDDda ancha past boʻlib qolayotgani, AI kompaniyalari uchun xarajatlarni optimallashtirish imkonini beradi.

Oʻzbekiston bozorida ham ushbu tendensiya bilvosita oʻz aksini topishi mumkin. Mahalliy server infratuzilmalari va maʼlumotlarni saqlash tizimlarini modernizatsiya qilishda yuqori sigʻimli qattiq disklarning ommalashishi, korporativ segmentda saqlash xarajatlarining barqarorlashuviga xizmat qiladi. Kelgusi yillarda 30-40 TB sigʻimli disklar standartga aylanishi kutilmoqda.