3 банкнинг хавфли хатолари учун жарималар қўлланди

Ўзбекистонда Марказий банк томонидан банкларнинг ишлашига катта қонунбузарликларнинг тақдимоти эълон қилинди. Ташкилот TBC bank, Davr bank ва Hamkorbankга нисбатан умумий 2 миллиард сўмдан ортиқ жарима санкцияларини қўллади. Бу қарорлар банкларнинг истеъмолчилар ҳуқуқлари ва уларга етказилган зарарни бартараф этиш бўйича амалга оширган ишларнинг натижасида қабул қилинган. Хабарга кўра, бу ҳолатлар айни пайтдаги қарздорларга ортиқча фоизлар ҳисоблангани ва уларнинг хуқуқлари бузилгани билан боғлиқдир.

TBC Bankнинг зарарлари ва туғилган тўловлар

Марказий банкнинг хабар қилишича, TBC bank кредитлар бўйича ўтган тартибда қарз олувчиларга ортиқча ҳисобланган 2,5 миллиард сўм фоизларни қайта ҳисоблаб беришга мажбур бўлган. Шунингдек, ўтган сўнгги вақтинчалик тартибларга амал қилиш туфайли, 1,7 миллиард сўм тўловлар ҳам қайта ҳисобланиб, истеъмолчиларга қайтариб берилган. Бу хато, банкнинг ички назорати ёки электрон тизимдаги хато туфайли юзага келгани таҳлил қилинган.

Davr Bank ва фоизлар

Davr bank компаниясининг ишлашидаги жиддий хато - хорижий валютада ажратилган кредитлар учун ортиқча ҳисобланган 1,7 миллиард сўм фоизлар ва қонунга зид равишда кредит суммасидан ушлаб қолинган 1,9 миллиард сўм маблағларни қайта тўлаш ҳисобланади. Шунингдек, Davr bank томонидан гаров мулкини тақиқлаш бўйича 461,6 миллион сўм тўлов ҳам қайтариб берилди. Ҳар иккала ҳолатга қўшиладиган яна бир муҳим масала, қарз олувчиларнинг молиявий вазиятларига зарар келтирган ушбу номаълум хатоларнинг юқори таҳлил қилиниши ва тўғри қарорлар қабул қилиниши керак.

Hamkorbank ва ягона ишни юритиш тартиби

Hamkorbank томонидан эса қонунга зид равишда кредитларни ажратиш бўйича олинган 19,2 миллиард сўм тўловлар ва гаров мулкини тақиққа қўйиш ёки тақиқдан чиқариш учун олинган 1,5 миллиард сўм тўловлар эса истеъмолчиларга қайтариб берилган. Бундан ташқари, банкнинг қарз олувчилардан олинган 54,9 миллион сўм комиссиялар ҳам қайтарилди. Бу ҳолатларнинг барчаси Марказий банкнинг катта рўйхатга олиш жараёнидан кейин шаклланган ва ишчи гуруҳлар орасида алоҳида мутахассислар томонидан таҳлил қилинган.

Истеъмолчилар ҳуқуқларининг ҳимояси

Марказий банкнинг хабарида айтилишича, бу ҳолатларнинг ҳали борлиги ва уларнинг таҳлил қилиш жараёнидан сўнг, ташкилотлар барча молиявий хизматларга нисбатан қатъий чоралар кўриш учун ўз тизимини янада такомиллаштирмоқчи. Истеъмолчиларнинг ҳуқуқларини бузган ҳолатларда, Молиявий ташкилотлардан ҳар қандай бузилиш ҳолатини олдини олиш учун мутахассислар ва оммавий ахборот воситалари билан янгиланган маълумотлар тақдим этилиши лозим.

Бу ҳолатлар мамлакатда молия ислоҳотлари, банк тизимига кўмаклашиш ва мустақил кузатиш механизмларининг аҳамиятини янада кучайтирмоқда.

---