Автосаноатда мис даври якунланмоқда: Ferrari ва BMW арзонроқ муқобилга ўтмоқда

Глобал автомобил саноатида хомашё нархларининг кескин кўтарилиши ишлаб чиқарувчиларни кескин чоралар кўришга мажбур қилмоқда. Сўнгги йилларда мис нархининг мисли кўрилмаган даражада ошиши натижасида Ferrari, BMW ва Tesla каби гигантлар электр ўтказгичлар учун анъанавий мисдан воз кечиб, алюминийга ўтишни бошлади. Бу тенденция нафақат харажатларни камайтириш, балки замонавий электромобилларнинг вазнини енгиллатишда ҳам муҳим рол ўйнамоқда. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Reuters агентлиги маълумотларига кўра, миснинг бир тоннаси жорий йил бошида рекорд даражадаги 15 минг долларга яқинлашган бўлса, алюминийнинг нархи бор-йўғи 3,1 минг доллар атрофида баҳоланмоқда. Бундай улкан фарқ автоишлаб чиқарувчилар учун ишлаб чиқариш таннархини пасайтиришнинг энг самарали йўлига айланди. JPMorgan таҳлилчилари 2026-йилга бориб ушбу ўзгариш туфайли мисга бўлган глобал талаб 2 фоизга, 2030-йилга келиб эса 6 фоизга қисқаришини прогноз қилмоқда.

Ҳашаматли брендлар ва янги технологиялар

Италиянинг Ferrari компанияси алюминий қувват кабелларидан фойдаланишни 2025-йилда ўзининг 296 русумли гибрид спорткарида бошлаган эди. Кейинчалик бу технология бренднинг бошқа моделларига, жумладан, Лусе номли илк тўлиқ электрли автомобилига ҳам татбиқ этилди. Компания вакили Дарио Эспозитонинг таъкидлашича, ушбу ўзгариш электр симларининг умумий вазнини қарийб 20 фоизга камайтириш имконини берган.

Германиянинг BMW концерни эса бу борада кашшофлардан бири ҳисобланади. Компания алюминий ўтказгичларни ўн йилдан ортиқ вақт давомида, яни 2011-йилдаги 1-сериес моделларидан буён қўллаб келмоқда. Бугунги кунда эДриве платформасидаги кўплаб гибрид ва электр моделлар айнан алюминий кабеллар билан жиҳозланган. Шунингдек, Хитойнинг ХПенг, Xiaomi ва АВАТР каби брендлари ҳам ўз электромобилларида ушбу ечимдан кенг фойдаланмоқда.

Алюминийнинг афзалликлари ва камчиликлари

Гарчи алюминий иқтисодий жиҳатдан фойдали бўлса-да, унинг ўзига хос техник жиҳатлари мавжуд. Мутахассисларнинг тушунтиришича, алюминий электр токини мисга қараганда ёмонроқ ўтказади. Шу сабабли, бир хил қувватни узатиш учун алюминий симларнинг кесими каттароқ бўлиши талаб этилади. Бундан ташқари, алюминий ишлаб чиқариш жараёни кўпроқ энергия сарфини талаб қилиши билан ажралиб туради.

Шунга қарамай, соҳа экспертлари алюминийга ўтиш жараёни ортга қайтмаслигини таъкидламоқда. Stellantis концерни ҳам расман тасдиқламаган бўлса-да, аллақачон ушбу материалга ўтишни бошлагани ҳақида хабарлар мавжуд. Ўзбекистон бозорида ҳам электромобиллар оммалашиб бораётган бир пайтда, бутун дунё бўйлаб автомобиллар таннархини пасайтиришга қаратилган ушбу технологик бурилиш келажакда машиналар нархининг барқарорлашувига хизмат қилиши мумкин.

Хулоса ўрнида айтиш мумкинки, миснинг "ҳашаматли" металлга айланиб бориши авто саноатда янги муҳандислик ечимларини рағбатлантирмоқда. Энг йирик брендлар эндиликда нафақат двигател қуввати, балки ҳар бир килограмм вазн ва ҳар бир доллар тежамкорлик учун курашмоқда.