2025 иккинчи энг иссиқ йил: сайёрани жиддий хавф кутиб турибди

Европанинг глобал исиш мониторинги 2025 йилни инсоният тарихидаги энг иссиқ йиллардан бири сифатида қайд этди. Ҳисоботга кўра, сайёра бу йил рекорд даражадаги иккинчи энг иссиқ йилни бошдан кечирди.

Коперник иқлим хизмати маълумотларига кўра, глобал ҳарорат саноатгача бўлган даврдан 1,5 °C га ошгани яна тасдиқланди — бу эса Париж келишувида “хавфли чегара” сифатида белгилаб қўйилган даража. Мутахассислар 2023–2025 йиллар оралиғидаги ўртача ҳарорат тарихда илк бор шу чегарадан ошиб кетганини қайд этмоқда.

Коперник вакилларининг айтишича, бу кўрсаткичлар шунчаки рақам эмас — иқлим ўзгариши қандай тез суръатда кучайиб бораётганининг очиқ исботи. Бунга қарши самарали йўл сифатида иссиқхона газлари ва чиқиндиларни кескин камайтириш таъкидланмоқда.

Шу билан бирга, ноябрь ойи тарихдаги энг иссиқ ойлардан бири бўлиб, ўртача ҳарорат саноат давригидан 1,54 °C юқори қайд этилган. Бундай “майда” ўзгаришлар ҳам иқлим тизимини издан чиқараётгани, бўронлар, тошқинлар ва бошқа табиий офатлар тез-тез ва кучлироқ қайтарилаётгани маълум қилинди.

Ҳисоботга кўра, дунё бўйлаб аксар ҳудудларда одатдагидан юқори ҳарорат кузатилган — айниқса Канада шимолида, Шимолий муз океани атрофида ва Антарктидада. Россиянинг шимоли-шарқида эса қарши тарзда совуқ аномалиялар қайд этилган.

Коперник ўз хулосаларини миллиардлаб сунъий йўлдош маълумотлари ва 1940 йилларгача борувчи архив кузатувлари асосида тайёрлайди. Мутахассислар глобал исиш тезлашишини асосий равишда инсон фаолияти — хусусан, қазилма ёқилғининг ҳаддан ташқари ёндирилиши билан боғлиқ деб ҳисоблайди.