Овқат етказиб юрган курьер кутилмаганда машҳур ёзувчига айланди

Хитойда овқат етказиб берувчи курьер сифатида меҳнат қилиб келаётган 56 ёшли Ван Жибин мамлакатнинг энг нуфузли адабий мукофотларидан бири — Лу Син номидаги адабиёт мукофотига сазовор бўлди. Ушбу муваффақият унинг оддий меҳнаткаш инсон ҳаётидан илҳомланган шеърлари туфайли қўлга киритилди.

Мукофотга Ваннинг «Past parvoz» (Low Flight) номли шеърий тўплами муносиб деб топилди. Асарда курьерлар ҳар куни дуч келадиган қийинчиликлар, оғир меҳнат ва ҳаётий синовлар таъсирчан тарзда тасвирланган. Қизиғи, айрим шеърлар муаллиф томонидан буюртмаларни етказиб бериш оралиғида оддий қоғоз бўлакларига ёзилган.

Лу Син мукофоти ХХ аср Хитой адабиётининг энг йирик намояндаларидан бири, замонавий хитой адабиёти асосчиси сифатида тан олинган ёзувчи номи билан аталади.

Ван Жибин 2019 йил атрофида курьерлик фаолиятини бошлаган. Бироқ ундан анча аввалдан китоб мутолаасига қизиққан ва ижтимоий тармоқларда шеър ҳамда эсселарини мунтазам эълон қилиб келган. 2022 йилда унинг «Шошилаётган одам» номли шеъри ижтимоий тармоқларда оммалашиб кетди. Асар нотўғри манзил кўрсатган мижоз сабабли соатлаб овора бўлган курьерлик воқеасидан илҳомланиб ёзилган эди.

2023 йилда у «Шошилаётган одам: овқат етказиб берувчи курьер шеърлари» номли илк шеърий тўпламини нашр этди. 2024 йилда эса «Past parvoz» китоби чоп этилди. Муаллиф ушбу тўпламни тайёрлаш жараёнида қарийб 200 нафар курьер билан суҳбатлар ўтказиб, уларнинг ҳаёти ва муаммоларини ўрганган.

Шеърлардан бири қуйидаги сатрлар билан ўқувчилар эътиборини тортган:

«Ким айтди қанот ёзиш фақат баланд парвоз қилиш дегани? Паст учиш ҳам — парвоз.»

Мукофотни қўлга киритганига қарамай, Ван Жибин курьерлик ишини тарк этиш нияти йўқлигини билдирди. Унинг айтишича, молиявий жиҳатдан бу ишга муҳтож эмас, аммо ушбу меҳнат муҳити унга ёқади ва яхши жисмоний шаклда қолишига ёрдам беради.

«Мен содда ҳаётни яхши кўраман. Ҳеч қандай мукофот мени ўзгартирмайди», — деган у.

Ван Жибиннинг муваффақияти Хитойда сўнгги йилларда жисмоний меҳнат билан шуғулланувчи инсонларнинг адабиёт соҳасида ҳам катта ютуқларга эришаётганини яна бир бор намоён этди. Аввалроқ собиқ курьер Ху Аняннинг «Мен Пекинда посилка етказаман» номли хотиралар китоби бестселлерга айланган, мигрант ишчи Фан Юсунунг автобиографик эссеси эса бутун Хитой интернетида катта шов-шувга сабаб бўлган эди.

Мутахассислар фикрича, бу каби асарлар мамлакатнинг улкан гига-иқтисодиётида меҳнат қилаётган миллионлаб инсонларнинг ҳаёти, орзу-умидлари ва кундалик муаммоларини адабиёт орқали жамиятга етказишда муҳим аҳамият касб этмоқда.