Яйловда мол боқиш пуллик бўладими? Депутатлар тарқалган хабарларга ойдинлик киритди

14 ноябр 2026, 20:401 дақиқа ўқиш31

ҚисқачаAI ёрдамида тайёрланганКўрсатиш

Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси депутатлари аҳоли учун яйловда мол боқиш ва ўт ўриш пуллик бўлиши ҳақидаги хабарларни рад этиб, ҳеч қандай қўшимча тўловлар жорий этилмаслигини маълум қилди.
Маҳаллий аҳоли ўз чорва молларини боқиши учун маҳалла фуқаролар йиғинларига яйлов ерлари 49 йил муддатга бепул ижарага берилади ва уларга нисбатан нол даражали солиқ ставкаси қўлланилади.

Ижтимоий тармоқларда «энди яйловда мол боқиш ва ўт ўриш пуллик бўлади» мазмунида тарқалган хабарлар кенг муҳокамаларга сабаб бўлди. Шу муносабат билан Ўзбекистон Республикаси Олий Мажлиси Қонунчилик палатаси депутатлари мазкур масалага расман ойдинлик киритиб, аҳоли учун ҳеч қандай қўшимча тўловлар жорий этилмаслигини қатъий таъкидлади.

Бепул жамоат яйловлари ва 49 йиллик ижара

Яқинда қабул қилинган «Яйловлар тўғрисида»ги қонун лойиҳаси ҳамда Президентнинг тегишли қарорларига мувофиқ, қишлоқ аҳолиси ва чорвадорлар учун қулай шароитлар яратиш кўзда тутилган. Хусусан:

Жамоат яйловлари бепул: Маҳаллий аҳолининг чорва молларини эркин ўтлатиши учун маҳалла фуқаролар йиғинларига яйлов ерлари 49 йил муддатга бепул ижарага берилади.
Ноль ставкали солиқ: Ушбу ерларга нисбатан ноль даражали солиқ ставкаси қўлланилади ва фуқаролар ўз хонадонлари молини боқиш ҳамда пичан ўриш учун ҳеч қандай ҳақ тўламайдилар.

Қонун лойиҳасининг асосий йўналишлари	Белгиланган тартиблар ва шароитлар
Жамоат яйловлари	Маҳаллаларга 49 йилга бепул берилади, солиқ ноль ставкада
«Яйлов чиптаси»	Фақат қўшимча ва бошқа ҳудуддаги яйловлардан вақтинча фойдаланиш учун
Яйловларни тоифалаш	Ерларни сақлаб қолиш учун «яшил», «сариқ» ва «қизил» зоналар

«Яйлов чиптаси» ўзи нима?

Кўпчиликни қизиқтирган «яйлов чиптаси» (билет) механизми барча аҳоли учун мажбурий тўлов эмас. Депутат Равшан Мамутовнинг берган изоҳига кўра, бу тизим фақатгина ўз қишлоғи ёки ҳудудида озуқа етишмаган тақдирда, бошқа ҳудуддаги бўш яйлов ёки пичанзордан бир-икки ой ёки мавсумий қўшимча фойдаланишни истаганлар учун соддалаштирилган рухсатнома сифатида ишлайди.

Яйловларни деградациядан ҳимоя қилиш

Шу билан бирга, мамлакатда яйловларнинг ҳолатини яхшилаш ва деградациянинг олдини олиш мақсадида илмий геоботаник тадқиқотлар асосида уларни уч тоифага бўлиш режалаштирилган:

«Яшил» ҳудудлар: Белгиланган меъёрлар асосида мунтазам ўтлатишга рухсат этилади.
«Сариқ» ҳудудлар: Ерларнинг тикланишини таъминлаш учун алмашлаб ўтлатиш жорий этилади.
«Қизил» ҳудудлар: Оғир ҳолатдаги ерларга эса тикланиш учун камида 3 йиллик мораторий қўйилади.

Мазкур қонун лойиҳаси чорвачиликни қўллаб-қувватлаш билан бирга, табиий ресурслардан оқилона фойдаланишга хизмат қилади.

Сизнингча, яйловларни тоифаларга ажратиш ва жамоат яйловларини маҳаллаларга бепул бериш чорвачилик ривожига қандай таъсир кўрсатади? Ўз фикрингизни изоҳларда қолдиринг!