SpaceX бозор қиймати бўйича Amazon компаниясини ортда қолдириб, дунёда бешинчи бўлди

Илон Маск бошқарувидаги SpaceX компанияси очиқ фонд бозорига чиққанидан сўнг кутилмаган натижаларни қайд этмоқда. Сешанба кунги савдолар давомида компания акциялари нархи кескин кўтарилиб, унинг умумий бозор қиймати қисқа муддатга бўлса-да, Amazon гигантидан ўзиб кетди. Бу кўрсаткич SpaceX компаниясини дунёдаги энг қиммат бешта компания қаторига олиб чиқди. Бу ҳақда Techcrunch.com хабар беради.

Nasdaq биржасидаги маълумотларга кўра, савдолар қизиган паллада SpaceX капиталлашуви 2,9 триллион долларгача етди. Гарчи савдо куни якунида акциялар нархи бироз пасайган бўлса-да, компания Microsoft каби технологик гигантларга ҳам жиддий рақобат туғдиришини кўрсатиб қўйди. Эътиборлиси, ушбу ўсиш компания ўзининг AI бўлинмасини қайта шакллантираётган ва молиявий йўқотишлар ҳақида ҳисобот берган бир пайтда юз бермоқда.

Сунъий интеллект ва янги сотиб олишлар

SpaceX қийматининг бундай шиддатли ўсишига бир нечта омиллар сабаб бўлди. Биринчидан, компания Cursor деб номланувчи сунъий интеллект асосида код ёзувчи стартапни сотиб олишини эълон қилди. Ушбу битим 60 миллиард долларлик акция пакетини ўз ичига олади. Шунингдек, Anthropic ва Google билан ҳисоблаш қувватларини ижарага бериш бўйича тузилган келишувлар инвесторларда катта қизиқиш уйғотди.

Илон Маск аввалроқ xAI лойиҳасини SpaceX таркибига қўшган эди. Гарчи у ўз вақтида сунъий интеллект бўлими дастлаб нотўғри қурилганини тан олган бўлса-да, ҳозирда барча жараёнлар нолдан ва мустаҳкам пойдевор асосида қайта тикланаётганини таъкидламоқда. Инвесторлар SpaceX нафақат космик парвозлар, балки триллион долларлик AI бизнесига айланишига ишонч билдирмоқда.

Молиявий кўрсаткичлар ва бозор тебранишлари

Қизиғи шундаки, SpaceX ўтган йили 18,7 миллиард доллар даромад кўрган бўлса-да, якунда 4,9 миллиард доллар зарар кўрганини маълум қилган. Таққослаш учун, Amazon ўтган йили 717 миллиард доллар савдо ҳажмидан 78 миллиард доллар соф фойда олган. Шунга қарамай, бозор иштирокчилари Маск компаниясининг келажакдаги салоҳиятини жорий молиявий ҳолатдан устун қўймоқда.

Экспертларнинг фикрича, SpaceX акцияларининг ўта юқори тебраниши (волатиллиги) бозорда бор-йўғи 4 фоиз акциялар савдога чиқарилгани билан боғлиқ. Акцияларнинг камлиги ҳар қандай йирик харид ёки сотув нархга кескин таъсир кўрсатишига сабаб бўлмоқда. Бир куннинг ўзида инвесторлар 300 миллиондан ортиқ акцияларни ўзаро алмашишган, бу эса умумий эркин муомаладаги акцияларнинг ярмидан кўпини ташкил этади.

Ҳозирда SpaceX очиқ савдолар орқали қарийб 86 миллиард доллар янги капитал жалб қилди. Бу маблағлар компаниянинг Марсга парвоз қилиш ва сунъий интеллект соҳасидаги амбицияли режаларини амалга оширишга йўналтирилиши кутилмоқда. Ўзбекистонлик технология ихлосмандлари учун ҳам ушбу ўзгаришлар қизиқарли, чунки SpaceX ва унинг Starlink лойиҳаси минтақамизда интернет қамровини кенгайтириш борасида муҳим аҳамиятга эга бўлиши мумкин.