Сунъий интеллект хавфи: Дастурчилар технология соҳасидаги энг барқарор касб бўлиб чиқди

Сунъий интеллект (AI) ривожланиши билан кўплаб касблар йўқолиб кетиши ҳақидаги баҳслар авжига чиққан бир пайтда, янги тадқиқот кутилмаган натижаларни ўртага чиқарди. Кўпинча биринчилардан бўлиб ўрнини AI эгаллаши тахмин қилинган дастурчилар, аслида технология саноатидаги энг барқарор ва талаб юқори бўлган мутахассислар гуруҳи бўлиб қолмоқда. Бу ҳақда SignalФире венчур компанияси ўтказган кенг кўламли таҳлил маълумотларида сўз боради. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Саноатдаги оммавий ишдан бўшатишлар фонида Чалленгер, Грай & Чристмас кадрлар агентлиги 2024-йилнинг май ойида қисқартиришлар сўнгги йиллардаги энг юқори нуқтага чиққанини қайд этган эди. Ушбу жараёнда сунъий интеллект илк бор иш ўринлари камайишининг асосий сабабларидан бири сифатида кўрсатилди. Бироқ SignalФире таҳлилчилари фақат ишдан бўшатишларга эмас, балки миллионлаб ходимлар ва 80 миллиондан ортиқ компанияларнинг ишга қабул қилиш динамикасига эътибор қаратди.

Катта технологик компанияларда кадрлар таркиби ўзгармоқда

Тадқиқот натижаларига кўра, Алпҳабет, Apple, Amazon, Microsoft, Netflix, NVIDIA, Tesla ва Uber каби гигант компанияларда умумий ишга қабул қилиш ҳажми 2019-йилга нисбатан 25 фоизга камайган бўлса-да, муҳандислар учун вакансиялар бор-йўғи 11 фоизга қисқарган. Бу эса дастурчиларга бўлган эҳтиёж бошқа соҳаларга қараганда анча секинроқ камаяётганидан далолат беради.

Эътиборли жиҳати шундаки, 2025-йилга келиб йирик корпорацияларда янги ишга олинган ходимларнинг 55 фоизини айнан дастурчилар ташкил этган. Таққослаш учун, 2019-йилда бу кўрсаткич 46 фоиз эди. Стартаплар сегментида эса вазият янада ижобий: янги ташкил этилган технологик компаниялар 2019-йилга нисбатан 7 фоиз кўпроқ муҳандисни ишга қабул қилган.

SignalФире тадқиқот бўлими раҳбари Ашер Бентокнинг таъкидлашича, агар сунъий интеллект ҳақиқатда дастурчилар ўрнини эгаллаётган бўлганида, айнан ушбу касб эгаларига бўлган талаб кескин тушиб кетиши керак эди. Амалда эса дастурлаш коди яратувчи AI воситалари мутахассисларни сиқиб чиқармаяпти, балки уларнинг иш унумдорлигини оширмоқда.

NVIDIA ва Anthropic раҳбарларининг қарашлари

Соҳа етакчилари орасида ҳам бу борада турлича фикрлар мавжуд. Масалан, Anthropic бош директори Dario Amodei яқин 5 йил ичида AI офис ишларининг ярмини йўқ қилиши мумкинлигидан огоҳлантирган бўлса, компаниянинг бош иқтисодчиси Питер Маккрори ҳозирча дастурчилар орасида ишсизлик ортаётганини кузатмаётганини билдирди.

NVIDIA раҳбари Женсен Ҳуанг эса янада қатъий позицияда. Унинг фикрича, сунъий интеллект агентларининг жорий этилиши муҳандислар сонини камайтирмайди, аксинча уларни янада қадрлироқ қилади. Ҳуангнинг сўзларига кўра, NVIDIA ичида AI воситалари жорий этилгач, дастурчилар янада интенсив ишлай бошлаган, чунки код ёзишнинг автоматлашиши уларга янги ғоялар ва маҳсулотлар яратишга кўпроқ вақт ажратиш имконини бермоқда.

Экспертлар ушбу ҳолатни иқтисодиётдаги "Жевонс парадокси" билан изоҳлашмоқда. Унга кўра, ресурсдан фойдаланиш самарадорлигининг ошиши унга бўлган талабнинг камайишига эмас, балки аксинча, ортишига олиб келади. Дастурлашда ҳам AI код ёзишни арзонлаштиргани сари, компаниялар ҳал қилиши керак бўлган вазифалар кўлами кенгайиб бормоқда, бу эса малакали муҳандисларга бўлган эҳтиёжни сақлаб қолмоқда.