Агентопиа: Олимлар 100 та сунъий интеллект агентидан иборат рақамли жамият яратди

Хитойнинг Фудан Университй мутахассислари бошчилигидаги халқаро тадқиқотчилар гуруҳи Агентопиа деб номланган ноёб тизимни тақдим этди. Бу лойиҳа сунъий интеллект (AI) соҳасидаги энг йирик ва узоқ муддатли ижтимоий симуляция тажрибаси бўлиб, у 100 та автоном агентнинг виртуал муҳитда ўзаро муносабатларини ўрганади. Аввалги тажрибалардан фарқли ўлароқ, бу ерда AI персонажлари шунчаки бир неча кун эмас, балки 10 виртуал йил давомида тўлақонли ҳаёт кечиради. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Агентопиа лойиҳасининг асосий мақсади — сунъий интеллект моделларини ўқитиш учун зарур бўлган инсоний маълумотларнинг тугаб бораётганига ечим топишдир. Олимлар моделларга тайёр матнларни ўқитиш ўрнига, уларга мураккаб ижтимоий тизимлар ичида шахсий тажриба орттириш имкониятини беришни таклиф қилмоқдалар. Бу усул сунъий интеллектнинг инсоний характерларни тушуниш ва мураккаб вазиятларда қарор қабул қилиш қобилиятини сезиларли даражада оширади.

Рақамли жамиятнинг тузилиши ва қоидалари

Тажрибада иштирок этаётган ҳар бир агент ўз биографияси, характер хусусиятлари, истеъдоди ва ҳаётий мақсадларига эга. Симуляция давомида улар иш қидиради, дўстлашади, учрашувлар ташкил қилади ва ўз қарорларининг оқибатларини таҳлил қилади. Тадқиқотчилар тизимни синаш учун учта турли дунёни яратдилар: замонавий шаҳар мажмуаси (Апартмент), мактаб муҳити (Кампус) ва сеҳрли академия (Аркане Академй). Ҳар бир муҳитда агентлар дастурланмаган, кутилмаган ижтимоий хатти-ҳаракатларни намойиш этди.

Лойиҳа доирасида Лифе Ревард деб номланган махсус баҳолаш тизими жорий этилди. Унда муваффақият анъанавий техник кўрсаткичлар билан эмас, балки инсоний бахт тушунчасига яқин бўлган учта мезон: ижтимоий мақом, субъектив бахт ҳисси ва моддий фаровонлик асосида ўлчанади. Бу орқали сунъий интеллект шунчаки топшириқларни бажаришга эмас, балки "яхши ҳаёт" кечиришга интилишни ўрганади.

Ижтимоий муносабатлар ва эмоционал ҳолатлар

Қизиғи шундаки, рақамли жамиятда инсонларга хос бўлган мураккаб ҳолатлар кузатилди. Масалан, баъзи агентлар ҳаддан ташқари кўп мулоқот қилиш натижасида "эмоционал чарчоқ" (бурноут) ҳолатига тушди. Баъзилари эса юқори маошли ишдан воз кечиб, ўзининг психологик эҳтиёжларига мос келадиган камроқ даромадли касбни танлади. Шунингдек, агентлар орасида ўзига хос шахсий ритуаллар ва кўп йиллик одатлар шакллангани аниқланди.

Тадқиқот натижалари карера ва бахт ўртасидаги зиддиятни ҳам кўрсатиб берди. Фақат бойлик орттиришга эътибор қаратган агентлар моддий жиҳатдан бой бўлса-да, ҳаётдан норозилик ҳиссини кўпроқ туйган. Аксинча, ижтимоий муносабатларга ва дўстликка вақт ажратган персонажлар ўзларини анча бахтли ҳис қилган. Бу тажриба ixbt.com маълумотларига кўра, AI моделларининг инсонийлик даражасини 23,7 фоизга оширишга хизмат қилган.

Агентопиа шунчаки Те Сиms ўйини каби симулятор эмас, балки сунъий интеллект ривожланишидаги янги босқичдир. Агар ушбу концепция ўзини оқласа, келажакда AI моделлари инсоният яратган матнларни ўқишдан тўхтаб, ўзларининг виртуал ҳаётий тажрибалари орқали билим олишни бошлайди. Бу эса технологиянинг янада ақлли ва "жонли" бўлишига йўл очади.