Pentagon космик парвозлар дастури бюджетини 17 миллиард долларгача оширди

АҚШ Мудофаа вазирлиги миллий хавфсизлик манфаатларини кўзлаб амалга ошириладиган космик парвозлар дастури (НССЛ) учун ажратиладиган маблағ миқдорини кескин оширишга қарор қилди. Сўнгги маълумотларга кўра, дастурнинг умумий бюджети 11,4 миллиард долларга кўпайтирилиб, жами 17 миллиард долларга етказилди. Бу аввалги 5,6 миллиард долларлик кўрсаткичдан қарийб уч баравар кўп демакдир. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ушбу молиявий кенгайиш АҚШнинг коинотдаги стратегик устунлигини мустаҳкамлаш ва ҳарбий мақсадлардаги сунъий йўлдошларни орбитага олиб чиқиш жараёнини тезлаштиришга хизмат қилади. Ixbt.com нашрининг хабар беришича, қўшимча маблағлар дастур доирасида танлаб олинган 7 та етакчи хусусий компания ўртасида тақсимланиши кутилмоқда. Бу қадам Pentagonнинг коинот инфратузилмасини ривожлантиришда хусусий секторга бўлган боғлиқлиги ортиб бораётганини яна бир бор тасдиқлайди.

Хусусий секторнинг ҳарбий саноатдаги роли

НССЛ дастурининг кенгайтирилиши шунчаки маблағ ажратиш эмас, балки АҚШ мудофаа тизимида хусусий тижорат тизимларидан фойдаланиш кўламини янги босқичга олиб чиқишни англатади. Ҳозирда Pentagon коинотдаги мудофаа қобилиятини шакллантиришда айнан хусусий компанияларнинг инновацион ечимларига таянмоқда. Бу эса давлат ва бизнес ўртасидаги ҳамкорликни янада мустаҳкамлайди.

Ушбу йирик сармоялар фонида бошқа кичикроқ, аммо стратегик аҳамиятга эга лойиҳалар ҳам фаол қўллаб-қувватланмоқда. Масалан, орбитадаги сунъий йўлдошлар ўртасида лазер ёрдамида энергия узатиш тизимларини ишлаб чиқаётган Пульсе Спасе стартапи АҚШ Космик кучларидан 40 миллион долларлик шартнома олишга муваффақ бўлди. Шунингдек, сунъий йўлдошлар учун йирик қуёш панелларини ёйиш ускуналарини яратувчи Беёнд Реач Лабс компанияси 10 миллион доллар миқдорида инвестиция жалб қилди.

Коинот бозоридаги янги ўйинчилар ва имкониятлар

АҚШ ҳукумати нафақат йирик парвозларни, балки суборбитал тадқиқотларни ҳам эътибордан четда қолдирмаяпти. Хусусан, Спинифех Спасе компанияси суборбитал парвозлар учун тўлиқ хизматлар сиклини тақдим этишини эълон қилди. Бу хизматлар миссияларни ташкил этиш, хусусий учиш майдончаларидан фойдаланиш ва янги технологияларни синовдан ўтказиш инфратузилмасини ўз ичига олади.

Замонавий технологиялар асрида коинот нафақат илмий тадқиқотлар, балки глобал хавфсизликнинг ажралмас қисмига айланди. Pentagonнинг ушбу қарори халқаро майдонда коинот пойгаси янги суръат олаётганини кўрсатмоқда. Ўзбекистонлик мутахассислар учун ҳам ушбу жараёнлар қизиқарли, чунки глобал космик бозорнинг кенгайиши келажакда сунъий йўлдош алоқаси ва масофадан зондлаш хизматлари нархига ва сифатига бевосита таъсир кўрсатади.

Хулоса қилиб айтганда, АҚШ Мудофаа вазирлиги коинотни келажакдаги эҳтимолий можаролар майдони сифатида кўрмоқда ва бу йўналишда тижорат компаниялари билан ҳамкорликни максимал даражага етказишни мақсад қилган. 17 миллиард долларлик янги чегара яқин йилларда орбитага чиқариладиган ҳарбий аппаратлар сонининг кескин ортишига олиб келади.