Soyuz МС-28 кемаси ХКС экипажини Ерга қайтарди: 2000 даражали иссиқлик ва юmsҳоқ қўниш

Халқаро коинот станциясида (ХКС) ўз миссиясини муваффақиятли якунлаган “Soyuz МС-28” бошқариладиган космик кемаси Ерга қайтди. 26-июль куни Тошкент вақти билан соат 15:25 да кеманинг тушиш аппарати Қозоғистоннинг Жезказган шаҳридан тахминан 147 километр жануби-шарқда жойлашган белгиланган ҳудудга юmsҳоқ қўнишни амалга оширди. Бу парвоз станция тарихидаги навбатдаги муҳим босқич бўлиб, экипаж аъзоларининг узоқ муддатли илмий фаолиятига якун ясади. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Кема бортида Россия космонавтлари Сергей Куд-Сверчков ва Сергей Микаев, шунингдек, NASA астронавти Кристофер Уиляms бўлган. Улар ХКСдаги 74-узоқ муддатли экспедиция таркибида жами 241 кун давомида фаолият юритишди. Ушбу давр мобайнида тадқиқотчилар ўнлаб илмий тажрибалар ўтказиб, станциянинг техник ҳолатини сақлаб туриш бўйича муҳим вазифаларни бажардилар.

Атмосферадаги экстремал синов

Қўниш жараёни техник жиҳатдан жуда мураккаб ва хатарли кечди. ixbt.com маълумотига кўра, кема станциянинг Россия сегментидан ажралгач, тормозланиш манёврини амалга оширди ва орбитадан чиқишни бошлади. Парвознинг энг ҳаяжонли ва оғир босқичи атмосферанинг зич қатламларига кириш вақти бўлди.

Гипертовуш тезлигида ҳаракатланаётган тушиш аппарати атрофида плазма булути ҳосил бўлди ва ҳарорат 2000 даража Цельсийгача кўтарилди. Бундай экстремал шароитда кема корпуси улкан термик юкламаларга бардош берди. Бу вақтда кема билан алоқа вақтинча узилиши одатий ҳол бўлиб, бу плазма қатлами радио тўқинларни ўзи орқали ўтказмаслиги билан боғлиқ.

Максимал юкламалар ортда қолгач, кема парашют тизимини ишга туширди. Ер сиртига тегишдан бир неча сония олдин эса “юmsҳоқ қўниш' двигателлари ишга тушиб, тушиш тезлигини минимал даражага туширди. Бу эса космонавтларнинг хавфсиз ва жароҳатларсиз Ерга қайтишини таъминлади.

Миссия натижалари ва аҳамияти

Ушбу экспедициянинг якунланиши халқаро космик ҳамкорликнинг бардавомлигини кўрсатади. 241 кунлик миссия давомида экипаж қуйидаги йўналишларда иш олиб борди:

• Микрогравитация шароитида биологик жараёнларни ўганиш;
• Коинот нурланишининг инсон организмига таъсирини тадқиқ қилиш;
• Станция ташқарисидаги очиқ коинотга чиқиш ва техник хизмат кўрсатиш;
• Янги авлод материалшунослик тажрибаларини ўтказиш.

Ҳозирда барча экипаж аъзолари шифокорлар назоратида бўлиб, уларнинг аҳволи барқарор деб баҳоланмоқда. Космонавтлар ва астронавт узоқ вақт давомида вазнсизлик ҳолатида бўлганликлари сабабли, эндиликда улар бир неча ҳафталик реабилитация жараёнини ўташади. Бу вақт ичида уларнинг организми Ер тортишиш кучига қайтадан мослашиши лозим бўлади.