АҚШ ҳарбийлари космосда сунъий интеллект бошқарувини синовдан ўтказди

АҚШ Ҳарбий-ҳаво кучларининг тадқиқот лабораторияси (Air Форсе Ресеарч Лабораторй — АФРЛ) тарихимизда илк бор орбитал аппаратни сунъий нейрон тармоқ ёрдамида бевосита космосда бошқариш амалиётини муваффақиятли амалга оширди. Мазкур технология келажакдаги фазовий миссиялар учун муҳим қадам бўлиб, сунъий интеллект Ер билан алоқа узилганда ҳам сунъий йўлдошларнинг барқарор ишлашини таъминлаши мумкин. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

ixbt.com маълумотига кўра, тажриба давомида машинали ўқитиш алгоритми космик аппарат платформасини тўлиқ назоратга олган. Ушбу тизим космик қурилманинг ориентацияси, энергия таъминоти, алоқа ҳамда терморегулация каби муҳим вазифаларини бажариб, сенсорлардан келаётган маълумотларни мустақил таҳлил қилган ва реал вақт режимида қарорлар қабул қилган.

Мустақил қарорлар ва мослашувчанлик

Анъанавий борт дастурий таъминотидан фарқли ўлароқ, нейротармоқ олдиндан белгилаб қўйилган қатъий қоидаларга таянмаган. У бошқарув жараёнини аппаратнинг жорий ҳолатига мослаштирган ва Ер томонидан доимий назорат талаб этилмаган. Бу космик миссиялар учун ўта қулай ҳисобланади, чунки алоқа кечикишлари, чекланган ҳисоблаш ресурслари ва нурланиш таъсири сунъий йўлдошлардан тезкор қарор қабул қилишни талаб қилади.

АФРЛ маълумотларига кўра, мазкур илғор ечим автоном космик тизимларни яратиш дастурининг асосий қисми ҳисобланади. Келгусида сунъий йўлдошлар сонининг ортиши ва радиоэлектрон таъсир воситаларининг кўпайиши Ер билан алоқа марказлари йўқолган тақдирда ҳам орбитал гуруҳларнинг иш қобилиятини сақлаб қолишни тақозо этади.

Келажакдаги орбитал гуруҳлар истиқболи

Мутахассисларнинг фикрича, кичик миқёсдаги мураккаб қурилмалар ўрнига вазифаларни биргаликда бажарувчи, функцияларни қайта тақсимловчи ва операторлар иштирокисиз таҳдидларга мослашувчи йирик сунъий йўлдош тармоқларидан фойдаланиш кўзда тутилмоқда. Нейротармоқ орқали бошқарув аппаратларнинг хизмат муддатини узайтириш, ёнилғи сарфини камайтириш ва алоҳида тизимлар ишдан чиққанда ҳам умумий барқарорликни сақлаб қолиш имконини беради.

Ҳозирги кунда бундай технологиялар нафақат ҳарбийлар, балки тижорат йўлдошлари операторлари томонидан ҳам орбитал гуруҳларни автоматлаштириш учун ўрганилмоқда. Шунингдек, улар сигнал кечикишлари сабабли Ер томонидан доимий бошқариш имконсиз бўлган олис космик миссиялар учун ҳам муҳим аҳамият касб этади.