АҚШ Космик кучлари сунъий йўлдошларни марказдан қочма куч ёрдамида учиришни молиялаштирмоқда

АҚШ Космик кучлари космосга чиқиш ва юкларни орбитага олиб чиқиш жараёнини тубдан ўзгартириб юбориши мумкин бўлган янги технологияга маблағ ажратди. ixbt.com маълумотига кўра, Спасе Кинетик стартапи космик аппаратларни ёқилғисиз учиришга мўлжалланган Whирлвинд тизимини ишлаб чиқиш учун 50 миллион долларлик ОТА шартномасини қўлга киритди. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ушбу инновацион ғоя қадимий қурол бўлган “праша” (тасмали отиш мосламаси) принципига асосланади. Компания бош директори Раян Салливаннинг тушунтиришича, электромеханик тизим фойдали юкни марказдан қочма куч (центрифуга) ёрдамида юқори тезликда айлантириб, коинотга улоқтиради. Шундан сўнг сунъий йўлдош ўз двигателлари ёрдамида керакли орбита ёки мақсад сари ҳаракатни давом эттиради.

Ракета тенгламасининг чекловларини четлаб ўтиш

Марказдан қочма тезланиш анъанавий ракета тенгламасининг қаттиқ чекловларини четлаб ўтиш имконини беради. Бунда бошланғич тезлик учун зарур бўлган асосий энергия кимёвий ёнилғи ҳисобидан эмас, балки механик кучланиш орқали таъминланади. Whирлвинд ташувчиси фойдали юк тури ёки орбитал режимга боғлиқ бўлмагани сабабли жуда мослашувчан ечим сифатида баҳоланмоқда.

Компания ушбу тизим орқали космосда разведка олиб бориш, алоқани таъминлаш, илмий зондларни етказиш ва ҳатто космик чиқиндиларни инспекция қилиш каби вазифаларни бажариш мумкинлигини таъкидлайди. Бироқ асосий эътибор коинотдаги “дронлар иқтисодиёти”га қаратилган бўлиб, у ерда арзон сунъий йўлдошларнинг хизмат муддати йиллар билан эмас, балки дақиқалар билан ўлчаниши мумкин.

Коинотда сарфланувчи юклар концепцияси

Мазкур ёндашув анъанавий кўп йиллик миссиялар ва кўп миллион долларлик оғир аппаратларга мутлақо қарама-қаршидир. “Аттритабле пайлоад” деб номланувчи сарфланувчи юк концепцияси маълум бир “яроқлилик муддати”га эга бўлиб, замонавий космик стратегияларда янги саҳна очади.

Таъкидлаш жоизки, Спасе Кинетик бунгача ҳам қатор ютуқларга эришган. Жумладан, стартап DARPA томонидан архитектурани носимметрик ракетага қарши мудофаа тизимига мослаштириш учун кўп миллион долларлик шартнома олган эди. Шунингдек, компания СпасеВERX Адаптиве анд Интеллигент Спасе Чалленге дастурига ҳам саралаб олинган.

Ҳозирги кунда жамоа ходимлари сони 50 нафарга етди, Албукеркеда прототип яратиш лабораторияси фаолият юритмоқда ва Эл-Сегундода янги офис очилмоқда. Мутахассислар ҳозирча биринчи орбитал синов санасини эълон қилишгани йўқ — ҳозирда ер устида технологияни синовдан ўтказиш ҳамда интеграция бўйича ҳамкорлар билан музокаралар олиб борилмоқда.