Tinchlik evaziga 51 milliard dollar: Husiylar Saudiya Arabistoniga katta shart qo‘ydi

Yamanda hokimiyatni nazorat qilib kelayotgan «Ansor Alloh» (husiylar) harakati Saudiya Arabistoni bilan oradagi ko‘p yillik harbiy ixtiloflarga nuqta qo‘yish va tinchlik bitimini imzolash evaziga ulkan moliyaviy hamda siyosiy shartlarni ilgari surdi. Nufuzli The Wall Street Journal (WSJ) nashri e’lon qilgan ma’lumotlarga ko‘ra, husiylar Ar-Riyoddan naqd 51 milliard dollar miqdorida tovon puli talab qilmoqda.

Shuningdek, moliyaviy badaldan tashqari, Saudiya rasmiylaridan Yamandagi hokimiyat balansini tubdan o‘zgartirib yuboruvchi bir qator geosiyosiy yon berishlar ham talab qilingan.

Husiylarning 3 ta bosh sharti: Tovon pulidan hokimiyat tan olinishigacha

«Ansor Alloh» harakati tinchlik kelishuvi uchun quyidagi asosiy talablarni ilgari surgan:

• 51 milliard dollarlik tovon puli: Husiylar bu ulkan mablag‘ni Saudiya koalitsiyasining ko‘p yillik aviazarbalari hamda iqtisodiy qamal oqibatida vayron bo‘lgan Yaman infratuzilmasini qayta tiklash uchun to‘lanishi shart bo‘lgan kompensatsiya deb hisoblamoqda;

• Qonuniy kuch sifatida rasman tan olish: Harakat Saudiya Arabistonidan ularni Yamanning yagona va qonuniy boshqaruv kuchi sifatida diplomatik jihatdan rasman tan olinishini talab qilgan;

• Amaldagi hukumatdan voz kechish: Husiylar Ar-Riyoddan BMT va xalqaro hamjamiyat tomonidan tan olingan Yaman qonuniy hukumatiga harbiy hamda moliyaviy yordam berishni butunlay to‘xtatishni shart qilib qo‘ygan.

Saudiya Arabistonining munosabati: Valiahd shahzoda xavotirda

Ar-Riyod rasmiylari va shaxsan Saudiya Arabistoni valiahd shahzodasi Muhammad bin Salmon bunday og‘ir shartlarga ko‘nish niyatida emas:

• Harbiy ustunlik sharti: Muhammad bin Salmon maydonda yaqqol harbiy ustunlikka erishmasdan turib, mag‘lub tomon maqomida bunday shartlarga ko‘nishni mutlaqo istamayapti;

• Yangi tahdidlar xavfi: Qirollik rahbariyatining xavotiriga ko‘ra, bunday katta mablag‘ning berilishi va siyosiy chekinish husiylarni kuchaytirib, ularni kelajakda yanada ko‘proq pul talab qilishga va yangi zarbalar berishga undashi mumkin;

• Avvalgi 1 milliardlik taklif: Bundan oldinroq Saudiya Arabistoni Tehron (Eron) vositachiligida chegara hujumlarini to‘xtatish uchun husiylarga 1 milliard dollar ajratish taklifini bergani haqida ma’lumotlar tarqalgan edi, biroq bu hozirgi 51 milliard dollarlik talab oldida juda kichik bo‘lib chiqdi.

Yaman atrofidagi murakkab muzokaralar va Yaqin Sharqdagi keskinlikning keyingi rivoji mazkur talablar fonida yanada xatarli bosqichga qadam qo‘ymoqda.