Xorijga ishga yuboruvchi kompaniyalar endi yangicha tartibda nazorat qilinadi

O‘zbekistondan tashqarida ish qidirayotgan fuqarolarni ishga joylashtirish bilan shug‘ullanuvchi tadbirkorlik subyektlari faoliyati endi elektron xavf tahlili orqali baholanadi.

Yangi tartib qonunbuzarlik ehtimolini avtomatlashtirilgan tarzda aniqlash va nazorat choralarini xavf darajasiga qarab tashkil etishni nazarda tutadi.

Hujjat davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi

Adliya vazirligi tomonidan «O‘zbekistondan tashqarida ish qidirayotgan shaxslarni ishga joylashtirish bo‘yicha faoliyat ustidan nazoratni amalga oshirishda “Xavfni tahlil qilish” elektron tizimini joriy etish tartibi to‘g‘risida»gi nizom davlat ro‘yxatidan o‘tkazildi.

Hujjat 2026 yil 9 iyul kuni 3895-son bilan ro‘yxatga olingan.

Qonunbuzarlik xavfi avtomatik baholanadi

Nizomga ko‘ra, xorijda ishga joylashtirish xizmatlarini ko‘rsatuvchi tadbirkorlik subyektlari faoliyatida qonunchilik buzilishi ehtimoli avtomatlashtirilgan tarzda baholanadi.

Bu tizim nazoratni umumiy tekshiruvlar emas, balki aniq xavf darajasi asosida tashkil etishga qaratilgan.

Ma’lumotlar turli manbalardan olinadi

Xavf darajasini aniqlashda bir nechta manbalardagi ma’lumotlar tahlil qilinadi.

Jumladan:

• davlat organlarining axborot tizimlari;

• statistik ma’lumotlar;

• jismoniy va yuridik shaxslar murojaatlari;

• ommaviy axborot vositalaridagi ma’lumotlar;

• qonunchilikda nazarda tutilgan boshqa manbalar.

Shu bilan birga, xavf tahlilini o‘tkazish jarayonida tadbirkorlik subyektlaridan qo‘shimcha hujjatlar yoki ma’lumotlar talab qilinishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

Kompaniyalar uch toifaga ajratiladi

Yangi tartibga muvofiq, xorijga ishga joylashtirish faoliyati bilan shug‘ullanuvchi subyektlar huquqbuzarlik xavfiga qarab uch toifaga bo‘linadi:

• yuqori xavf;

• o‘rta xavf;

• past xavf.

Yuqori va o‘rta xavf toifasiga kiruvchi subyektlarga nisbatan qonunchilik asosida profilaktika tadbirlari va tekshiruvlar o‘tkazilishi mumkin.

Past xavf toifasida tekshiruv bo‘lmaydi

Past xavf toifasiga kiritilgan tadbirkorlik subyektlarida tekshiruvlar amalga oshirilmaydi.

Bu qoida qonunga rioya qilayotgan va xavf darajasi past deb baholangan kompaniyalar uchun ortiqcha ma’muriy bosimni kamaytirishga xizmat qilishi mumkin.

Elektron baholash jazo uchun mustaqil asos emas

Nizomda muhim jihat alohida qayd etilgan: elektron tizim tomonidan aniqlangan xavf darajasi tadbirkorlik subyektiga nisbatan to‘g‘ridan to‘g‘ri ta’sir choralarini qo‘llash uchun mustaqil asos hisoblanmaydi.

Ya’ni xavf tahlili nazoratni rejalashtirish va profilaktika choralarini belgilashda yo‘naltiruvchi mexanizm bo‘ladi.

Migratsiya xizmatlari bozorida yangi bosqich

Ushbu tartib xorijda ish izlayotgan fuqarolar manfaatlarini himoya qilish, ishga joylashtirish xizmatlari bozorida shaffoflikni oshirish va qonunbuzarlik xavfi yuqori bo‘lgan subyektlarni barvaqt aniqlashga qaratilgan.

Endilikda asosiy e’tibor hammaga bir xil tekshiruv o‘tkazishga emas, balki xavf bor joyni aniqlash va nazoratni shu asosda kuchaytirishga qaratiladi.