O‘zbekiston pulidagi yozuvlar ham o‘zgaradi: «SO‘M» o‘rniga «SÖM» paydo bo‘ladimi?

O‘zbekiston milliy valyutasidagi yozuvlar ham yangilangan o‘zbek alifbosiga moslashtirilishi mumkin. Endi kelajakda muomalaga chiqariladigan banknot va tangalarda «O‘ZBEKISTON» o‘rniga «ÖZBEKISTON», «SO‘M» o‘rniga esa «SÖM» shaklidagi yozuvlar paydo bo‘lishi kutilmoqda. Ammo bu amaldagi pullar darhol almashtiriladi, degani emas.
Prezident Shavkat Mirziyoyev 2026 yil 21 oktyabrda lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosini takomillashtirish to‘g‘risidagi O‘RQ–1184-sonli qonunni imzolagan. Hujjat 2027 yil 22 apreldan kuchga kiradi.
O‘zbek alifbosidagi to‘rtta harf o‘zgaradi
Yangi qonun bilan lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosi 28 ta harf va bitta tutuq belgisidan iborat bo‘lishi belgilandi. Avvalgi alifbodagi ayrim harflar va harf birikmalari yangi shaklga o‘tkaziladi.
Asosiy o‘zgarishlar quyidagicha:
O‘ o‘ o‘rniga Ö ö;
G‘ g‘ o‘rniga Ğ ğ;
Sh sh o‘rniga Ş ş;
Ch ch o‘rniga Ç ç.
Shuningdek, «ng» harflar birikmasi mustaqil harf sifatida alifbodan chiqariladi.
Milliy valyutada qanday yozuvlar paydo bo‘lishi mumkin?
Yangilangan alifbo davlat tilidagi yozuvlardan foydalaniladigan sohalarga, jumladan, milliy valyutaga ham daxl qiladi.
Shu nuqtayi nazardan, kelajakda yangi alifbo asosida rasmiylashtiriladigan pul belgilarda ayrim yozuvlar quyidagicha ko‘rinish olishi mumkin:
Amaldagi yozuv | Yangi alifbodagi shakli |
|---|---|
O‘ZBEKISTON | ÖZBEKISTON |
SO‘M | SÖM |
Biroq muhim jihat bor: qonunning o‘zi barcha mavjud banknotlarni qayta chop etish yoki ularni muayyan sanada almashtirishni talab qilmaydi. Yangi alifboga o‘tish jarayonida milliy valyutadagi avvalgi yozuvlarning huquqiy maqomi ham alohida himoyalangan.
Eski kupyuralar o‘z kuchini yo‘qotmaydi
Qonunning 2-moddasiga muvofiq, u kuchga kirguniga qadar milliy valyuta va qimmatli qog‘ozlarda avvalgi shakldagi harflar mavjud bo‘lishi ularning amal qilishiga yoki muomalada bo‘lishiga monelik qilmaydi.
Demak, 2027 yil 22 aprelgacha muomalada bo‘lgan banknot va tangalar faqat yozuvlari eski alifboda ekani sababli yaroqsiz deb topilmaydi. Fuqarolardan ularni zudlik bilan almashtirish talab etilmaydi.
Bu qoida aholi va tadbirkorlar uchun muhim: alifbo o‘zgarishi pulning nominal qiymati yoki to‘lov vositasi sifatidagi maqomini o‘z-o‘zidan o‘zgartirmaydi.
Yangi pullar qachon paydo bo‘ladi?
Qonun 2027 yil 22 apreldan kuchga kiradi. Shundan keyin yangi alifbo talablarini milliy valyutada qo‘llash masalasi ham dolzarb bo‘ladi.
Shu bilan birga, yangi banknot va tangalarni aynan qachon va qaysi nominallarda chiqarish bo‘yicha alohida qarorlar yoki Markaziy bankning rasmiy e’lonlarini kuzatish lozim. Qonunning o‘zi yangi pullarning chiqarilish sanasi va nominallarini belgilamaydi.
Yana bir muhim jihat: alifboning yangilanishi pul muomalasidagi barcha o‘zgarishlar bir kunda amalga oshishini anglatmaydi. Amaldagi pullar o‘z kuchini saqlaydi, yangi yozuvlarga o‘tish esa belgilangan tartibda amalga oshiriladi.
Shunday qilib, o‘zbek alifbosidagi islohot faqat kitoblar, hujjatlar yoki peshlavhalarda emas, kelajakda milliy valyutaning tashqi ko‘rinishida ham aks etishi mumkin. Ammo eski kupyuralarning qadri va to‘lov vositasi sifatidagi maqomi o‘zgarmaydi.
Obuna bilan reklama bo'lmaydi
Zamin Premium — oyiga 4 900 so'm
Mavzuga oid yangiliklar

































Izohlar0
…