Xavfli yangi tahdid: Kiberjinoyatchilarning yangi va ayyor sxemasi fosh bo‘ldi

Kiberxavfsizlik sohasida yangi va o‘ta xavfli tendensiya kuzatilmoqda: xakerlar kompaniyalarning serverlarini ishdan chiqarish uchun sun’iy intellekt (II) agentlari qiyofasiga kiruvchi botlardan foydalanishni boshladi. Axborot xavfsizligi bo‘yicha ixtisoslashgan StormWall xalqaro kompaniyasi tahlilchilari 2026 yilning sentyabr va oktyabr oylarida rasmiy neyrotarmoqlar nomi ostida niqoblangan ilk yirik DDoS-hujumlarni qayd etdi.

TASS xabariga ko‘ra, bunday hujumlar avvalroq dunyoning ayrim mamlakatlarida kuzatilgan bo‘lsa-da, Rossiya segmentidagi yirik tashkilotlarga nisbatan birinchi marta aynan mana shu shaklda qo‘llanilgan.

Nishondagi tarmoqlar va hujumlarning aniq statistikasi

Kiberhujumlar asosan onlayn savdo, yirik media resurslar, moliya sektori (banklar) va telekommunikatsiya kompaniyalarini qamrab oldi. Hujumlarning umumiy taqsimoti quyidagicha ko‘rinish oldi:

• Ommaviy axborot vositalari (OAV): 32 foiz — eng katta zarba yangiliklar portallari va media-platformalarga to‘g‘ri keldi;

• Internet-do‘konlar (E-commerce): 26 foiz — yirik savdo marketpleyslari va platformalari;

• Bank va moliya tashkilotlari: 17 foiz — to‘lov tizimlari va moliyaviy xizmatlar;

• Telekommunikatsiya tarmoqlari: 14 foiz — aloqa operatorlari va internet provayderlari;

• Boshqa onlayn servis xizmatlari: 11 foiz.

Xakerlar qanday qilib himoya tizimlarini aldamoqda?

Ushbu hujumning eng xavfli jihati shundaki, kompaniyalarning o‘zlari bilmagan holda kiberjinoyatchilar uchun «eshik ochib» qo‘ymoqda:

• Neyrotarmoqlar qidiruvida bo‘lish istagi: Bugungi kunda ko‘plab OAV va onlayn do‘konlar ChatGPT, DeepSeek, Gemini va boshqa yirik sun’iy intellekt tizimlari foydalanuvchilarga javob berganda ularning saytlaridan ma’lumot olishi (indeksatsiya qilishi) uchun sun’iy intellekt botlariga o‘z veb-resurslariga erkin kirish huquqini ochib qo‘ygan;

• Soxta II agentlari: Xakerlar aynan shu imkoniyatdan foydalangan holda o‘zlarining zararli botlarini go‘yoki foydali va rasmiy neyrotarmoq algoritmi sifatida niqoblamoqda;

• Serverlarni qulatish: Xavfsizlik tizimlari bu so‘rovlarni foydali sun’iy intellekt deb o‘ylab, ularni bloklamaydi. Oqibatda millionlab soxta so‘rovlar ostida sayt va ilovalar faoliyati butunlay falajlanib qolmoqda.

Mutaxassislarning ogohlantirishicha, kompaniyalar sun’iy intellekt indeksatsiyasidan manfaatdor bo‘lsa ham, kelayotgan IP-manzillar va so‘rovlarni haqiqiy neyrotarmoqlarga tegishli ekanini qat’iy tekshiruvchi chuqur verifikatsiya tizimlarini joriy qilishlari shart.