Bugungi kunda dunyo miqyosida giyohvandlik muammosi tobora jiddiy tus olmoqda. Birlashgan Millatlar Tashkiloti maʼlumotlariga ko‘ra, hozirda sayyoramiz bo‘ylab qariyb 300 million nafar inson kamida bir marta narkotik moddalarni sinab ko‘rgan. Eng tashvishlisi esa — har yili 600 mingdan ortiq odam aynan shu illat sabab hayotdan ko‘z yummoqda. Bu raqamlar narkotiklar muammosi allaqachon alohida davlatlar chegarasidan chiqib, global xavfsizlik va jamoat salomatligi uchun katta tahdidga aylanganini yaqqol namoyon etmoqda.
Ana shunday xavotirli vaziyat fonida Samarqand shahrida “Jamoat salomatligi va xavfsizligini taʼminlash maqsadida transmilliy narkotahdidlarga qarshi kurashish” mavzusida xalqaro forum o‘z ishini boshladi. Mazkur nufuzli anjuman O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Narkotiklar va o‘qotar qurollarni nazorat qilish agentligi hamda BMTning Narkotiklar va jinoyatchilik bo‘yicha boshqarmasi hamkorligida tashkil etilmoqda.
Forumda dunyoning turli burchaklaridan 50 ga yaqin davlat vakillari, 20 dan ziyod yirik xalqaro tashkilotlar — jumladan, Yevropa Ittifoqi, Shanxay hamkorlik tashkiloti, Mustaqil davlatlar hamdo‘stligi, Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti va Jahon bojxona tashkiloti ishtirok etmoqda. Shuningdek, 500 ga yaqin xalqaro ekspertlarning qatnashishi Samarqand anjumanini nafaqat mintaqaviy, balki global muloqot maydoniga aylantirmoqda.
Anjumanni Saida Mirziyoyeva hamda BMT vakili Bo Matiasen ochib berdi. Forum ishtirokchilariga yo‘llangan murojaatda Shavkat Mirziyoyev narkotiklar savdosi yangi bosqichga o‘tganini taʼkidladi. Unga ko‘ra, bugun jinoiy tarmoqlar anʼanaviy usullardan tashqari shifrlangan aloqa vositalari, kripto-aktivlar va offshor moliyaviy sxemalar orqali faoliyat yuritmoqda.
Davlat rahbari narkotrafikka qarshi kurashda eng samarali yo‘l sifatida uning moliyaviy manbalarini bartaraf etish zarurligini alohida qayd etdi. Chunki pul oqimini to‘xtatmasdan turib, bu illatga qarshi to‘liq kurashish qiyin.
O‘zbekiston ham bu yo‘nalishda aniq va tizimli choralar ko‘rmoqda. Xususan, 2026 yilning birinchi choragida yashirin narkolaboratoriyalar va uyushgan narkojinoiy guruhlarni fosh etish ko‘rsatkichlari 3 barobarga oshgan. Qisqa vaqt ichida 35 ta jinoiy guruh faoliyatiga barham berilgan, 8 nafar yetakchi va 130 nafar aʼzo qo‘lga olingan. Shuningdek, 2025 yilda 14 ta noqonuniy laboratoriya aniqlangan bo‘lsa, 2026 yilning dastlabki uch oyidayoq bu raqam 10 taga yetgan.
Forum doirasida ilk bor xalqaro yoshlar sammiti ham tashkil etilmoqda. Bu esa kelajak avlodni ham mazkur muammoga qarshi kurashga jalb qilishga qaratilgan muhim qadam sifatida baholanmoqda.
Shu bilan birga, tadbir doirasida zamonaviy texnologiyalar va maxsus uskunalar namoyish etilgan ko‘rgazma ham tashkil etildi. Bu yerda narkotrafikka qarshi kurashishda qo‘llanilayotgan innovatsion yechimlar keng jamoatchilikka taqdim etilmoqda.
Forum yakunida “Transmilliy narkotahdidlarga qarshi kurash: jamoat salomatligi va xavfsizligi” mavzusida Samarqand deklaratsiyasi qabul qilinishi kutilmoqda. Ushbu hujjat xalqaro hamkorlikni mustahkamlash, yagona yondashuvlarni shakllantirish va narkotik tahdidlarga qarshi kurashni yangi bosqichga olib chiqishga xizmat qilishi mumkin.
Qisqasi, Samarqanddagi ushbu anjuman — bu shunchaki yig‘ilish emas, balki global muammoga qarshi birgalikda harakat qilishga chaqiriq. Endi asosiy savol: qabul qilinadigan qarorlar amalda qanday natija beradi? Vaqt ko‘rsatadi.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
