2026 йил 1 июндан бошлаб Ўзбекистонда жазони ижро этиш муассасаларида жазо ўтаётган ёшлар учун янги таълим тизими йўлга қўйилади. Дастлаб ушбу ташаббус Тошкент шаҳри, Навоий ва Қашқадарё вилоятларидаги муассасаларда амалга оширилади.
Мазкур лойиҳанинг асосий мақсади — маҳкум ёшларга замонавий билим ва амалий кўникмалар бериш, уларнинг озодликка чиққанидан кейин жамиятга мослашиши ҳамда меҳнат бозорида ўз ўрнини топишига кўмаклашишдан иборат. Бошқача айтганда, бу тизим ёшларга иккинчи имконият беришга қаратилган муҳим қадам ҳисобланади.
Қонунчиликка мувофиқ, ўқув курслари 8–12 ойлик интенсив дастурлар асосида ташкил этилади. Дарслар бевосита жазони ижро этиш муассасалари ҳудудида ўтказилади. Бу эса ёшлар жазо муддатини ўтаётган даврда ҳам вақтни самарали ўтказиши, касб ўрганиши ва келажак учун тайёргарлик кўришига шароит яратади.
Дастур доирасида ёшларга рақамли соҳада талаб юқори бўлган касблар ўргатилади. Хусусан, дастурлаш, компьютер саводхонлиги, рақамли технологиялар, IT йўналишлари ва бошқа замонавий касблар бўйича машғулотлар ташкил этилади. Бугунги меҳнат бозорида айнан шундай кўникмаларга талаб ортиб бораётгани инобатга олинса, бу ташаббуснинг аҳамияти янада ошади.
Курсларга ижтимоий хавфи катта бўлмаган, унча оғир бўлмаган ва оғир жиноятларни содир этган ҳолда жазо ўтаётган ёшлар жалб қилинади. Бу орқали уларнинг келажакда касб эгаси бўлиши, ҳалол меҳнат орқали даромад топиши ва қайта жиноят йўлига кириб қолмаслиги учун асос яратиш кўзда тутилган.
Шунингдек, дастур фақат рақамли касблар билан чекланмайди. Ёшларга хорижий тилларни ўрганиш имконияти ҳам берилади. Жумладан, инглиз, рус, хитой ва бошқа тиллар бўйича дарслар ташкил этилиши режалаштирилган. Тил билиш эса IT соҳасида ишлаш, хорижий компаниялар билан ҳамкорлик қилиш ва масофавий иш топиш имкониятларини кенгайтиради.
Бугунги кунда дунёда рақамли касблар ва масофавий меҳнат бозори тез ривожланмоқда. Шу сабаб жазони ўтаётган ёшларни айнан шу йўналишларда ўқитиш улар учун янги ҳаёт йўлини очиши мумкин. Бу ерда гап фақат билим бериш ҳақида эмас, балки инсонни жамиятга қайтариш, унга ишонч ва амалий имконият бериш ҳақида кетмоқда.
Ўқув курслари якунида дастурларни муваффақиятли ўзлаштирган ёшларга махсус сертификатлар берилади. Ушбу ҳужжатлар уларнинг кейинчалик ишга жойлашиши, касбий фаолият бошлаши ёки ўз мустақил лойиҳаларини йўлга қўйишида муҳим аҳамият касб этиши мумкин.
Мутахассислар фикрича, бундай тизим жазони ижро этиш муассасаларида тарбиявий ишларни янги босқичга олиб чиқади. Чунки инсонга фақат жазо бериш эмас, балки унинг ҳаётини қайта қуриши учун билим, касб ва имконият бериш ҳам муҳим.
Қисқаси, 2026 йил 1 июндан Тошкент шаҳри, Навоий ва Қашқадарё вилоятларидаги жазони ижро этиш муассасаларида маҳкум ёшлар рақамли касблар ва хорижий тилларга ўқитилади. Дастурлаш, IT, компьютер саводхонлиги ва тил ўрганиш орқали улар озодликка чиққанидан кейин янги ҳаёт бошлаш имкониятига эга бўлади. Бу лойиҳа тўғри ишласа, кимнингдир тақдирини “restart” қилишга хизмат қилади.
“Zamin”ни Telegram'да ўқинг!
