Хотира бозоридаги инқироз ортида тил бириктириш турибдими: Samsung, Ҳйних ва Микрон судга берилди

Глобал технология бозорида хотира чиплари нархининг ошиши ва таклифнинг камайиши сунъий равишда юзага келтирилган бўлиши мумкин. Жорий йилнинг 25-июн куни Калифорния штатида Samsung, Ҳйних ва Микрон компанияларига қарши жамоавий даъво аризаси киритилди. Ушбу уч гигант жаҳон DRAM ва NAND хотира бозорининг қарийб 85-90 фоизини назорат қилади ва улар нархларни келишилган ҳолда белгилашда айбланмоқда. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Даъво аризасида келтирилишича, компаниялар ўзларининг бозордаги устунлик мавқеидан фойдаланиб, анъанавий хотира чиплари ишлаб чиқаришни атайлаб камайтирган. Бу ҳаракат сунъий интеллект (AI) тизимлари учун ўта муҳим бўлган ҲБМ (Ҳигҳ Бандвидт Меморй) хотира турига ўтиш баҳонаси билан амалга оширилгани айтилмоқда. Натижада оддий компьютерлар ва қурилмалар учун мўлжалланган ДДР хотира чиплари танқислиги юзага келиб, уларнинг нархи асоссиз равишда кўтарилган.

Сунъий интеллект баҳонаси ва ишлаб чиқаришнинг қисқариши

ixbt.com маълумотига кўра, даъвогарлар ушбу учликни ўз бизнес тузилмаларини қайта ташкил этиш ниқоби остида ДДР хотира ишлаб чиқариш ҳажмини мувофиқлаштирилган ҳолда қисқартиришда айбламоқда. Ҳозирги кунда NVIDIA каби компанияларнинг AI-тезлаткичлари учун ҲБМ хотирасига талаб жуда юқори, бироқ бу ҳолат оммавий сегментдаги хотира нархларига бундай кескин таъсир кўрсатмаслиги керак эди.

Ўзбекистон бозорида ҳам сўнгги ойларда компьютер бутловчи қисмлари, хусусан, тезкор хотира (RAM) нархларида ўсиш кузатилмоқда. Агар ушбу суд жараёнида компанияларнинг айби исботланса, бу нафақат жаҳон бозорига, балки маҳаллий истеъмолчилар ҳамёнига ҳам бевосита таъсир қилган йирик фитна сифатида баҳоланади.

Тарих такрорланмоқдами?

Эътиборли жиҳати шундаки, хотира ишлаб чиқарувчиларнинг бундай "келишувлари" биринчи марта содир бўлаётгани йўқ. Тарихга назар ташласак, 2000-йилларда ҳам Samsung ва Ҳйних нархларни келишиш бўйича жиноий айбловларни тан олган эди. Ўшанда мазкур иш доирасида бир неча раҳбарлар қамоқ жазосига ҳукм қилинган, компанияларга эса жами 731 миллион доллар миқдорида жарима солинган эди.

Ўша вақтдаги можарода Микрон компанияси тергов билан ҳамкорлик қилгани эвазига жазодан қутулиб қолган эди. Бироқ бу галги жамоавий даъвода ҳар учала компания ҳам жиддий босим остида қолиши кутилмоқда. Экспертларнинг фикрича, агар суд айбловларни ўринли деб топса, технология гигантлари миллиардлаб доллар товон пули тўлашига тўғри келиши мумкин.

Ҳозирча Samsung, Ҳйних ва Микрон вакиллари ушбу даъво юзасидан расмий муносабат билдиришгани йўқ. Мазкур суд жараёни яқин ойларда технология оламидаги энг шов-шувли воқеалардан бирига айланиши ва хотира чиплари бозоридаги нарх сиёсатини бутунлай ўзгартириб юбориши кутилмоқда.