Компьютер техникаси бозорида кутилмаган инқироз: 2027-йилда хотира чиплари тақчиллиги

Дунё бўйлаб компьютер техникасини янгилаш ниятида бўлган фойдаланувчилар учун 2027-йил энг қийин давр бўлиши кутилмоқда. Жанубий Кореянинг СК ҳйних компанияси раҳбари Квак Но Чжоннинг маълум қилишича, жаҳон хотира чиплари бозори ўз тарихидаги энг жиддий танқисликка дуч келиши мумкин. Бу ҳолат нафақат нархларнинг кескин кўтарилишига, балки бутловчи қисмларнинг етишмовчилигига ҳам сабаб бўлади. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Reuters агентлигига берган интервюсида СК ҳйних раҳбари таклиф ва талаб ўртасидаги мувозанат бузилишини прогноз қилди. Унинг сўзларига кўра, ишлаб чиқарувчиларнинг имкониятлари мижозлар талабини қондиришга етмайди ва бу тенденция ҳатто 2030-йилдан кейин ҳам давом этиши эҳтимоли юқори. Бундай прогнозлар компьютер технологиялари оламида жиддий хавотирларга сабаб бўлмоқда.

Сунъий интеллект ва ҲБМ технологиясининг таъсири

Бундай глобал тақчилликнинг асосий сабаби сифатида сунъий интеллект (AI) технологияларининг шиддатли ривожланиши кўрсатилмоқда. Замонавий AI-тезлаткичлар, хусусан NVIDIA ва AMD маҳсулотлари жуда катта ҳажмдаги юқори тезликка эга ҲБМ (Ҳигҳ Бандвидт Меморй) хотираларини талаб қилади. ҲБМ чипларини ишлаб чиқариш эса анъанавий DDR5 оператив хотираларига қараганда анча мураккаб ва ресурс талаб қилувчи жараёндир.

ҲБМ чиплари илғор технологик жараёнларни, мураккаб қадоқлаш усулларини ва битта тайёр модул учун кўпроқ кремний пластиналарини талаб этади. Шу сабабли, дунёдаги энг йирик ишлаб чиқарувчилар — СК ҳйних, Samsung Electronикс ва Микрон Течнологй ўз қувватларининг катта қисмини айнан ҲБМ ишлаб чиқаришга йўналтирмоқда. Бу эса оддий компьютерлар ва серверлар учун мўлжалланган анъанавий хотира чиплари ҳажмининг камайишига олиб келади.

Нархлар ва бозор конъюнктураси

Бозордаги вазиятни йирик корпорациялар ўртасидаги узоқ муддатли шартномалар ҳам мураккаблаштирмоқда. Гигант компаниялар ишлаб чиқариш қувватларини олдиндан банд қилиб қўйиши натижасида чакана савдо ва кичикроқ харидорлар учун чиплар етишмовчилиги юзага келади. ТрендФорсе таҳлилий компанияси маълумотларига кўра, DRAM хотиралари учун шартномавий нархлар аллақачон ўсишни бошлаган ва бу жараён давом этиши кутилмоқда.

Ўзбекистон бозори учун ҳам бу янгилик муҳим аҳамиятга эга, чунки мамлакатимизга кириб келаётган ноутбуклар ва шахсий компьютерлар бутловчи қисмлари нархи бевосита жаҳон бозоридаги котировкаларга боғлиқ. Хотира чипларининг қимматлашиши янги тизим йиғиш ёки мавжуд компьютерни кучайтириш (упграде) харажатларини сезиларли даражада оширади.

Хулоса қилиб айтганда, технологик гигантлар ўз эътиборини юқори даромад келтирувчи сунъий интеллект секторига қаратаётган бир пайтда, оддий фойдаланувчилар қиммат нархлар ва танқислик билан курашишига тўғри келади. Мутахассислар компьютер техникасини янгилашни режалаштираётганларга ушбу жараённи 2027-йилгача якунлашни ёки узоқ муддатли нархлар ўсишига тайёр туришни маслаҳат бермоқда.