Чивинлар энди ҳавода йўқ қилинади: Францияда инновацион микродрон тақдим этилди

Инсоният асрлар давомида чивинлардан ҳимояланиш учун турли кимёвий воситалар ва жисмоний тўсиқлардан фойдаланиб келган. Бироқ технологиялар ривожи бу соҳада туб бурилиш ясаш арафасида турибди. Франциянинг Торнёл стартапи муҳандислари чивинларни ҳавонинг ўзида тутиб, йўқ қилишга қодир бўлган ноёб микродронни муваффақиятли синовдан ўтказдилар. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Компания асосчиларидан бири ва муҳандис Алекс Туссеннинг маълум қилишича, оғирлиги бор-йўғи 40 грамм бўлган ушбу автоном қурилма ҳашаротларга қарши курашда мутлақо янги ёндашувни таклиф этади. Муаллифлар ушбу ихтирони "чивинларни бутунлай йўқ қилиш йўлидаги ҳал қилувчи қадам" деб атамоқдалар. Қурилма ихчам ўлчамига қарамай, мураккаб технологик тизимлар билан жиҳозланган.

Акустик аниқлаш ва сунъий интеллект

Дроннинг ишлаш принципи мураккаб акустик аниқлаш тизимига асосланган. Қурилма смартфон микрофони, ультратовушли датчик ва сигналларни қайта ишлашга мўлжалланган махсус дастурий таъминотни ўз ичига олади. Тизим ультратовуш импульсларини чиқариш ва уларнинг акс-садосини қабул қилиш орқали ҳашарот қанотларининг қоқилишидан ҳосил бўладиган Допплер сигналини таҳлил қилади.

Энг қизиқарли жиҳати шундаки, дрон фойдали ҳашаротларни зараркунандалардан ажрата олади. Масалан, у қанот қоқиш частотасини таҳлил қилиб, асалариларга зарар етказмайди. Шунингдек, тизим чивиннинг турини ва ҳатто унинг жинсини ҳам аниқлаш имкониятига эга. Мақсад аниқлангач, дрон унга яқинлашиб, ўзининг парраклари ёрдамида ҳашаротни ҳавода уриб туширади.

Лойиҳа муаллифларининг ҳисоб-китобларига кўра, ушбу моделдаги 10 та дрон тахминан 1 квадрат километр майдонни тўлиқ назорат қилишга қодир. Бу эса қишлоқ хўжалиги ҳудудлари, шаҳар парклари ва турар жой мажмуаларини зарарли ҳашаротлардан ҳимоя қилишда юқори самарадорликни вада қилмоқда. Торнёл компанияси яқин ҳафталар ичида қурилманинг тўлиқ интеграциялашган аппарат версиясини оммага тақдим этишни режалаштирган.

Саломатлик учун глобал аҳамияти

Чивинлар шунчаки ёқиmsиз ҳашаротлар эмас, балки хавфли касалликлар ташувчиси ҳамдир. Статистик маълумотларга кўра, чивинлар орқали юқадиган турли хасталиклар оқибатида ҳар йили дунё бўйлаб 700 мингдан ортиқ киши вафот этади. Шу сабабли, бундай технологиянинг жорий этилиши жаҳон соғлиқни сақлаш тизими учун улкан аҳамиятга эга.

Ўзбекистон каби иқлими иссиқ ҳудудларда ҳам ёз мавсумида чивинлар келтириб чиқарадиган ноқулайликлар ва касалликлар долзарб масалалардан бири бўлиб қолмоқда. Келажакда бундай автоном дронларнинг кенг қўлланилиши кимёвий дориларга бўлган эҳтиёжни камайтириши ва экологик жиҳатдан хавфсиз кураш усулини таъминлаши мумкин.