TSMC рекорд даражадаги даромадга қарамай акциялари тушиб кетишига дуч келди

Дунёнинг энг йирик шартномавий чип ишлаб чиқарувчиси бўлдиъмиш TSMC компанияси 2026-йилнинг иккинчи чораги якунлари бўйича рекорд даражадаги молиявий кўрсаткичларни эълон қилди. Бироқ, кутилмаганда компания акциялари қиймати пасайишни бошлади. Бу ҳолат сунъий интеллект (AI) соҳасидаги улкан инвестицияларнинг ўзини оқлаши борасида инвесторларда пайдо бўлган шубҳалар билан боғланмоқда. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ҳисобот даврида TSMC тушуми ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 36 фоизга ўсиб, 40 миллиард доллардан ошиб кетди. Соф фойда кўрсаткичи эса янада ҳайратланарли натижани — 77 фоизли ўсишни қайд этди. Шундай бўлишига қарамай, компания қимматли қоғозлари биржада 4 фоизга арзонлашди. Бунга асосий сабаб сифатида ишлаб чиқаришни кенгайтириш учун сарфланадиган харажатларнинг кескин ортиши кўрсатилмоқда.

Сунъий интеллект бумининг нархи

ixbt.com маъумотига кўра, TSMC 2026-йил учун мўлжалланган капитал харажатлар прогнозини аввалги 52–56 миллиард доллардан 60–64 миллиард долларгача кўтарди. Бу маблағлар асосан янги ускуналар сотиб олиш ва инфратузилмани ривожлантиришга йўналтирилади. Бозор иштирокчилари бундай катта сарф-харажатлар фонида сунъий интеллект технологияларидан келадиган реал фойда ҳали аниқ эмаслигидан хавотирга тушмоқда.

Ушбу тенденция нафақат Тайван гигантига, балки бутун технология секторига таъсир кўрсатди. Nasdaq 100 индекси 1,4 фоизга пасайган бўшса, яримўтказгичлар сектори индекси ўзининг энг юқори чўққисидан деярли 19 фоизга пастлади. Инвесторлар энди шунчаки даромад ўшишини эмас, балки AI инфратузилмасига тикилаётган триллионлаб долларлар қачон ва қандай кўринишда қайтиши бўйича аниқ далилларни талаб қилмоқда.

Бозорнинг асосий индикатори

TSMC NVIDIA, Apple ва бошқа технологик етакчилар учун чиплар етказиб берувчи асосий ҳамкор бўлгани сабабли, унинг ҳолати бутун саноатнинг “соғлиғини” кўрсатувчи барометр ҳисобланади. Компания AI чипларига бўлган талабдан катта фойда кўраётган бўлишига қарамай, асосий савол очиқлигича қолмоқда: буюртмачилар ушбу қимматбаҳо чиплар ёрдамида янги даромад манбаларини ярата оладими?

Ўзбекистонлик фойдаланувчилар ва маҳаллий бозор учун ҳам бу янгилик аҳамиятли, чунки биз ишлатадиган iPhone смартфонларидан тортиб, булутли технологияларгача айнан TSMC заводларида тайёрланган процессорларга таянади. Глобал микросхемалар бозоридаги ҳар қандай тебраниш келажакда гаджетлар нархи ва технологик хизматлар сифатига таъсир қилиши муқаррар.

Хулоса қилиб айтганда, ҳозирги кунда бозорга фақатгина молиявий муваффақиятнинг ўзи етарли эмас. Инвесторлар сунъий интеллект атрофидаги шов-шувлар ортида реал иқтисодий самарадорлик турганига ишонч ҳосил қилишни истамоқда. TSMC каби гигантларнинг келгуси қадамлари ушбу “AI пуфагининг тақдирини белгилаб бериши мумкин.