Хитой Марс тупроғини ўрганиш учун махсус лаборатория қурмоқда

Хитой космик тадқиқотлар тарихида навбатдаги улкан қадамни ташлаб, Қизил сайёрадан тупроқ намуналарини Ерга келтиришга қаратилган Тианвен-3 миссияси учун махсус планетар ҳимоя лабораториясини қуришга киришди. ixbt.com маълумотига кўра, ушбу муҳим илмий объект Анхой провинциясидаги Деэп-Спасе Ссиенсе Ситй илмий марказининг бир қисмига айланади ва унинг эксплуатациясига Узоқ космосни тадқиқ қилиш лабораторияси (ДСEЛ) масъул бўлади. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Янги барпо этилаётган комплекс икки томонлама биологик ҳимоя вазифасини бажаришга мўлжалланган бўлиб, у космик тадқиқотларда энг муҳим хавфсизлик чораларидан бири ҳисобланади. Лаборатория бир вақтнинг ўзида Марсдан келтириладиган қимматли намуналарнинг ер усти организмлари билан ифлосланишининг олдини олади ҳамда потенциал эхтратеррестриал биологик материалларнинг Ер муҳитига тарқалиш хавфини тўлиқ бартараф этади.

Илмий тадқиқотлар ва стериллаш жараёнлари

Мазкур ихтисосласлашган мажмуада келгусида Марс тупроғи намуналарини очиш, уларни стериллаш, чуқур қайта ишлаш ва ҳар томонлама тадқиқ қилиш ишлари амалга оширилади. Шунингдек, мутахассислар келтирилган материалларнинг биологик хавфларини баҳолаш билан шуғулланадилар. Ушбу комплекс Хитойнинг йирик ойлараро ва қитъалараро космик миссияларини қўллаб-қувватлаш ҳамда марсча материалларни ўрганиш учун фундаментал база вазифасини бажаради.

Хитой миллий космик бошқармасининг (КNSA) тасдиқланган йўл харитасига мувофиқ, Тианвен-3 миссиясини 2028-йилда фазога учратиш режалаштирилган. Илмий жамоатчилик ва мутахассислар режадаги барча амалиётлар муваффақиятли амалга ошса, Марс тупроғи намуналари тахминан 2031-йилга келиб Ерга етказилишини кутишмоқда.

Халқаро талаблар ва келажак режалари

ДСEЛ стратегик режалаштириш департаменти директори Ли Ханнинг маълум қилишича, Хитой ўзининг космик дастурларини амалга оширишда Космик тадқиқотлар қўмитасининг (КОСПАР) планетар ҳимоя бўйича қатъий талабларига қатъий амал қилади. Бу эса Ер ва Марс ўртасидаги ҳар қандай биологик ифлосланиш хавфини нолга тушириш имконини беради.

Мазкур лабораториянинг эълон қилиниши мамлакатнинг улкан сайёралараро тадқиқотлар дастурининг мантиқий давоми бўлди. Эслатиб ўтамиз, бундан олдин, 2021-йилда Хитой ўзининг Журонг марсоходини Утопиа Планитиа текислигининг жанубий қисмига муваффақиятли қўндирган эди. Ушбу аппарат бир йиллик фаолияти давомида 1,921 метр масофани босиб ўтиб, кейинги экспедицияга тайёргарлик кўриш учун муҳим илмий маълумотларни тўплаб берганди.