Google сунъий интеллект чипига эга илк сунъий йўлдошни фазога учратади

Технология оламида янги давр бошланмоқда: ixbt.com маълумотига кўра, Google компанияси ўзининг махсус TPU-чиплари билан жиҳозланган илк экспериментал сунъий йўлдошини орбитага чиқаришга ҳозирлик кўрмоқда. Жорий йилнинг 1-октабр куни SpaceX'нинг Falcon 9 ракетаси ёрдамида пастки ератки орбитага йўл оладиган бу қурилма қуёш батареялари ёрдамида қувватланади. Мазкур қадам Ер сетидан ташқарида тўғридан-тўғри сунъий интеллект вазифаларини бажаришга қаратилган улкан лойиҳанинг илк амалий синовидир. Бу ҳақда Ixbt.com хабар беради.

Ушбу миссия Google томонидан бошланган Прожект Сункатчер деб номланган ташаббуснинг биринчи босқичи ҳисобланади. Лойиҳанинг асосий мақсади келгусида сунъий интеллект моделларининг узлуксиз ишлашини таъминлай оладиган орбитал сунъий йўлдошлар гуруҳини яратишдан иборат. Мутахассислар фазо шароитида сунъий интеллект ҳисоб-китобларини йўлга қўйиш орқали ерусти маълумотлар марказларига тушадиган юкламани камайтириш ва янги имкониятларни очишни мақсад қилган.

Фазодаги синовлар ва қийинчиликлар

Ерда ўтказилган синовлар жараёнида TPU-чиплари юқори юкламалар ва космик радиацияга бардош бера олишини кўрсатди. Бироқ мутахассислар олдида турган энг асосий ва мураккаб масала бу — иссиқлик режимидир. Ваҳоланки, космик фазода ҳаво конвекцияси мавжуд эмаслиги сабабли иссиқликни фақат нурланиш орқали чиқаришга тўғри келади. Шу боисдан станциядаги процессорлар атиги 15 дақиқа давомида ишлай олади, шундан сўнг эса уларни совутиш учун вақтинча ўчириш талаб этилади.

Шу муносабат билан Google фазо шароитида иссиқлик қувурлари ва радиаторлардан иборат махсус пассив тизимни синовдан ўтказади. Ушбу тизим вакуум шароитида ортиқча иссиқликни самарали тарқатишга мўлжалланган. Компания вакилларининг таъкидлашича, баъзи жараёнларни фақатгина реал космос шароитидагина текшириб кўриш мумкин, чунки лаборатория шароитлари орбитал муҳитни тўлиқ такрорлай олмайди.

Келажакдаги режиллар ва истиқболлар

Прожект Сункатчер дастурининг катта директори Тревис Билснинг сўзларига кўра, масштабли сунъий интеллект ҳисоб-китоблари учун космосни ўзлаштириш пухта ва методик инженерлик ёндашувини талаб қилади. Биринчи учиришдан кўзланган асосий мақсад — амалда нима яхши ишлашини кўриш, юзага келиши мумкин бўлган носозлик нуқталарини аниқлаш ва олинган натижаларни келгуси миссияларда қўллашдир. Ушбу синовлар муваффақиятли якунланса, Google келаси йили орбитага яна иккита шундай сунъий йўлдошни чиқаришни режалаштирмоқда.

Маълумот ўрнида таъкидлаш жоизки, қуёш энергияси билан ишлайдиган ва ер ресурсларини банд қилмайдиган орбитал маълумотлар марказлари гояси илгари Илон Маск, Jeff Bezos ва Google собиқ бош директори Эрик Шмидт каби таниқли инноваторлар томонидан муҳокама қилинган эди. Бироқ чипларни космосда амалий жиҳатдан синовдан ўтказиш жараёни айнан ҳозирги кунга келибгина амалга ошиш босқичига етиб келди.