AQSH prezidenti Donald Trampning Eronga harbiy zarba berishdan tiyilish qaroriga Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyahuning ogohlantirishi ta’sir qilgan bo‘lishi mumkin. Bu haqda Axios portali amerikalik va isroillik mulozimlarga tayanib xabar berdi.
Nashr yozishicha, 14 yanvar kuni — Vashingtonda Eronga zarba berilishi mumkin degan kutilishlar kuchaygan paytda — Tramp va Netanyahu telefon orqali muloqot qilgan. Suhbatda Isroil rahbari ehtimoliy oqibatlarni juda ochiq qo‘ygan: agar AQSH zarba bersa, Eronning javob hujumi bo‘lishi ehtimoli yuqori, Isroil esa bunday ssenariyga to‘liq tayyor emas.
Axios manbalariga ko‘ra, Netanyahu yana bir muhim nuqtani urg‘ulagan: Eron raketalari va dronlarini to‘sib qolishda Isroilga yordam berish uchun mintaqada AQSH kuchlari yetarli darajada joylashtirilmagan bo‘lishi mumkin. Shuningdek, u AQSHning o‘sha paytdagi rejasi “yetarlicha ta’sirli emas” va kutilgan natijani bermasligi haqida ham fikr bildirgani aytilmoqda.
Bu faqat Tel-Avivning pozitsiyasi bilan cheklanmagan. Axios xabarida Saudiya Arabistoni valiahd shahzodasi Muhammad bin Salmon ham Trampni zarba berishdan qaytarishga uringani qayd etiladi. Mantiqi oddiy: zarba — mintaqadagi barqarorlikni yanada yomonlashtirishi, katta keskinlik zanjirini ishga tushirishi mumkin.
Natijada qarorni shakllantirgan “kokteyl” bir necha omildan tuzilgani aytilmoqda: hududdagi harbiy resurslar cheklangani, Isroil va Saudiyaning ogohlantirishlari, Tramp atrofidagi maslahatchilarning xavotirlari hamda eronliklar bilan norasmiy kanallar orqali yuritilgan maxfiy muloqotlar. Shu fon ortida “hujum buyrug‘i” chiqmagan — bir so‘z bilan aytganda, tugmaga barmoq yaqin kelgan, lekin bosilmagan.
Bu voqealar Erondagi norozilik namoyishlari keskinlashgan davrga to‘g‘ri kelgan: Tramp oldinroq vaziyat fonida kuch ishlatishi mumkinligini ham istisno qilmagan edi. Lekin 14 yanvar atrofidagi real harbiy-siyosiy hisob-kitoblar, ko‘rinadi-ki, “hozir emas” degan qarorni oldinga surgan.
Eng muhimi: bu tarix “tamom bo‘ldi” degani emas. Axios qaydicha, Vashingtonda zarba varianti kelajakda yana kun tartibiga qaytishi mumkin — barchasi maydondagi vaziyat va siyosiy qarorlar qanday o‘zgarishiga bog‘liq.
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
