Yaqin Sharqdagi geosiyosiy o‘yinlar yangi pallaga kirdi. G‘arb davlatlari Tehronning asosiy tayanchi Rossiya ekanini ta’kidlayotgan bir paytda, maydonda kutilmagan va sirli ittifoqchi paydo bo‘ldi. Zamin.uz Eronning o‘zgarayotgan harbiy strategiyasi va Shimoliy Koreya bilan bog‘liq maxfiy rejalari tafsilotini taqdim etadi.
So‘nggi kunlarda Eronning dushmanga nisbatan hujumlari biroz susaygani kuzatildi. Ayrim ekspertlar buni mamlakatning jangovar salohiyati zaiflashgani bilan izohlasa, boshqalari buni «bo‘rondan oldingi sukunat» deb atamoqda. Aslida esa, Tehron uzoq davom etadigan nizoga moslashish uchun o‘z taktikasini tubdan o‘zgartirdi.
Strategik tejamkorlik: «Uzoq muddatli urush» taktikasi
General-mayor Sergey Lipovoyning fikricha, Eron rahbariyati kuch va resurslarni cheksiz sarflashdan voz kechib, ularni tejash rejimiga o‘tgan.
- Dronlar armiyasi: Eronning yer osti bazalarida AQSH va Isroil razvedkasi yeta olmaydigan hududlarda 10 mingdan 15 minggacha uchuvchisiz uchish apparatlari (UUA) shay holatda saqlanmoqda.
- Mudofaani yorib o‘tuvchi raketalar: Eron ixtiyoridagi og‘ir raketalar Amerikaning «Patriot» va Isroilning «Temir gumbaz» tizimlari uchun haqiqiy bosh og‘rig‘iga aylangan.
Mutaxassis izohi: Eronning ayrim raketalari tovushdan 4-5 marta tezroq harakat qiladi. Bunday tezlikdagi nishonlarni urib tushirish uchun hozircha na Vashingtonda, na Tel-Avivda «ziddi-zahar» mavjud emas.
Suv ostidagi yashirin texnologiya
Islom inqilobi muhofizlari korpusi (IIMK) ofitseri Ali Fadaviyning bayonoti dunyo harbiy doiralarini hayratda qoldirdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, Tehron suv ostidan soatiga 360 km tezlikda harakatlanuvchi raketalarni uchirish texnologiyasiga ega. Bunday noyob ishlanma dunyoda faqat ikki davlatda — Rossiya va Eronda mavjudligi aytilmoqda.
Shimoliy Koreya: Sirli «ko‘prik» va asosiy sherik
Eron va Rossiya o‘rtasidagi rasmiy shartnomalarda harbiy bandlar ochiq ko‘rsatilmagan bo‘lsa-da, texnologiyalar almashinuvi boshqa yo‘l bilan amalga oshirilayotgan bo‘lishi mumkin. Harbiy muxbir Aleksandr Artamonovning taxminicha, bu zanjirdagi asosiy halqa — Shimoliy Koreya (KXDR) hisoblanadi.
Nima uchun aynan KXDR?
- Texnologik yaqinlik: Pxenyan rossiyalik olimlar bilan hamkorlikda gipertovushli va yadroviy texnologiyalarni muvaffaqiyatli o‘zlashtirgan.
- Maxfiy shartnoma: KXDR va Eron o‘rtasida harbiy hamkorlik to‘g‘risidagi kelishuv mavjud bo‘lib, bu rossiyalik mutaxassislarning ishlanmalarini Pxenyan orqali Tehronga yetib borishiga imkon yaratadi.
- Ilmiy taraqqiyot: Shimoliy Koreyaning so‘nggi yillardagi harbiy yutuqlari Eron uchun bebaho texnik dastak vazifasini o‘tamoqda.
Xulosa
Eronning yangi harbiy strategiyasi faqat mudofaaga emas, balki dushmanni texnologik jihatdan lol qoldirishga yo‘naltirilgan. Shimoliy Koreya kabi sirli va qat’iyatli ittifoqchining paydo bo‘lishi Yaqin Sharqdagi kuchlar muvozanatini butunlay o‘zgartirib yuborishi mumkin.
Sizningcha, Shimoliy Koreya va Eronning bunday yashirin harbiy ittifoqi AQSHning mintaqadagi rejalarini qay darajada chipakka chiqarishi mumkin? Bu ittifoq jahon xavfsizligiga qanday ta’sir qiladi?
“Zamin”ni Telegramʻda oʻqing!
