AQSH dollari 241 yoshga to‘ldi: u qanday qilib jahon valyutasiga aylandi?

AQSH dollari 241 yoshga to‘ldi. 1785 yil 6 iyulda Kontinental kongress uni mamlakatning rasmiy pul birligi deb e’lon qilgan.

Bugun dollar faqat AQSH hududida emas, balki jahon iqtisodiyotida ham katta o‘rin tutadi. Xalqaro savdo shartnomalari, banklararo o‘tkazmalar va davlatlarning valyuta zaxiralarida dollardan keng foydalaniladi.

Mavjud hisob-kitoblarga ko‘ra, dunyo valyuta zaxiralarining taxminan 60 foizi dollarda saqlanadi. Xalqaro to‘lovlarni amalga oshiruvchi SVIFT tizimidagi operatsiyalarning qariyb yarmi ham AQSH valyutasi orqali bajariladi.

Keyingi yillarda ayrim davlatlar milliy valyutalarda savdo qilishni kengaytirishga harakat qilmoqda. Dedollarizatsiya haqidagi bahslar ham faollashgan. Biroq hozircha boshqa biror valyuta dollarning jahon moliya tizimidagi o‘rnini to‘liq egallagani yo‘q.

Iqtisodiy inqirozlar va siyosiy beqarorlik paytida sarmoyadorlar ko‘pincha dollarni nisbatan ishonchli aktiv sifatida tanlaydi. Shu sabab AQSH dollari xalqaro hisob-kitoblar va zaxira valyutasi sifatida o‘z mavqeini saqlab kelmoqda.