Xitoyning Starlink muqobili: Qianfan turkumidagi yangi sunʼiy yoʻldoshlar orbitaga chiqdi

Xitoy global sunʼiy yoʻldosh interneti bozorida oʻz mavqeini mustahkamlashda davom etmoqda. Mamlakatning Tayyuan kosmodromidan navbatdagi Long March 6A raketa-tashuvchisi muvaffaqiyatli parvoz qilib, Qianfan turkumiga kiruvchi 13 ta yangi sunʼiy yoʻldoshni orbitaga olib chiqdi. Mazkur loyiha Ilon Maskning Starlink tizimiga asosiy raqobatchi sifatida koʻrilmoqda. Bu haqda Ixbt.com xabar beradi.

Ushbu missiya Long March (Chanchjen) turkumidagi raketalar uchun tarixiy 655-parvoz boʻldi. ixbt.com maʼlumotiga koʻra, barcha apparatlar belgilangan orbitaga aniq joylashtirilgan. Qianfan loyihasi Shanghai Yuanxin Satellite Technology kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilayotgan boʻlib, u past orbitali keng polosali internet tarmogʻini yaratishga qaratilgan.

Loyiha doirasida yaratilayotgan tarmoq nafaqat yuqori tezlikdagi internet, balki past kechikish vaqti va kelajakdagi 6G aloqa standartlarini qoʻllab-quvvatlash imkoniyatiga ega boʻladi. Bu esa Xitoyning texnologik mustaqilligini taʼminlash va global miqyosda raqamli xizmatlar koʻrsatish salohiyatini oshiradi.

Global qamrov sari bosqichma-bosqich qadamlar

Qianfan tizimini kengaytirish bir necha muhim bosqichdan iborat boʻlib, hozirda uning dastlabki fazasi amalga oshirilmoqda:

• Birinchi bosqichda 648 ta sunʼiy yoʻldosh yordamida mintaqaviy qamrov taʼminlanadi.
• Ikkinchi bosqichda apparatlar soni 1296 taga yetkazilib, global tarmoq shakllantiriladi.
• Yakuniy rejalarga koʻra, koinotdagi qurilmalar soni 15 mingdan oshadi va ular turli sunʼiy yoʻldosh xizmatlarini koʻrsatadi.

Missiyada qoʻllanilgan Long March 6A raketasi Xitoyning oʻrta yuk koʻtaruvchi yangi avlod tashuvchilari sirasiga kiradi. U suyuq yonilgʻida ishlovchi birinchi bosqich va qattiq yonilgʻili tezlatkichlar kombinatsiyasidan foydalanadi. Ushbu raketa 500 kilometr balandlikdagi quyosh-sinxron orbitasiga 6,5 tonnagacha foydali yukni olib chiqish quvvatiga ega.

Taʼkidlash joizki, Qianfan turkumining avvalgi partiyasi shu yilning 5-iyun kuni uchirilgan edi. Oʻshanda orbitaga 12 ta apparat yuborilgan. Yangi parvozdan soʻng guruhdagi sunʼiy yoʻldoshlarning umumiy soni 190 tadan oshdi. Bu surʼat Xitoyning koinotni oʻzlashtirish va sunʼiy yoʻldoshli aloqa sohasidagi ambitsiyalari naqadar jiddiy ekanini koʻrsatmoqda.

Oʻzbekiston sharoitida ham bunday loyihalarning rivojlanishi katta ahamiyatga ega. Starlink kabi tizimlarning koʻpayishi va raqobatning kuchayishi kelajakda chekka hududlarda arzon va sifatli internet xizmatlaridan foydalanish imkoniyatini kengaytirishi mumkin. Xitoy texnologiyalarining jahon bozoriga chiqishi isteʼmolchilar uchun tanlov imkoniyatini oshiradi.