Xitoy koinot poygasida Ilon Maskka yetib olmoqda: Koʻp marta ishlatiladigan raketa sinovdan oʻtdi
Xitoyning koinot sanoati sohasidagi ulkan qadami jahon hamjamiyati eʼtiborini tortmoqda. Mamlakatning Aerospace Science and Technology Corporation (CASC) davlat korporatsiyasi Long March raketasini muvaffaqiyatli uchirib, uning tezlatkich qismini dengizdagi maxsus kemaga qoʻndirishga erishdi. Bu bilan Xitoy AQSHdan keyin bunday murakkab texnologiyani oʻzlashtirgan dunyodagi ikkinchi mamlakatga aylandi. Bu haqda Techcrunch.com xabar beradi.
Ushbu yutuq Ilon Mask asos solgan SpaceX kompaniyasining koinotga parvozlar narxini keskin arzonlashtirgan Falcon 9 raketalariga munosib javob sifatida koʻrilmoqda. CASC maʼlumotlariga koʻra, yil yakuniga qadar ushbu tezlatkichni qayta ishlatish rejalashtirilgan. Bu esa Xitoyning koinot dasturlari uchun iqtisodiy samaradorlikni yangi bosqichga olib chiqadi.
Texnologik farq va oʻziga xos yondashuv
Xitoy muhandislari SpaceX qoʻllaydigan texnologiyadan biroz farqli yoʻlni tanlashgan. Falcon 9 raketalari qoʻnish vaqtida maxsus tayanch oyoqlarini ochib, platformaga tik holatda oʻtirsa, Xitoyning Long March raketasi kemadagi ulkan karkasga oʻrnatilgan maxsus toʻr yordamida tutib olinadi. Biroq, har ikki holatda ham muvaffaqiyatli qoʻnish uchun oʻta murakkab yoʻnaltiruvchi dasturiy taʼminot, datchiklar va atmosferaga qayta kirishda omon qoladigan chidamli dvigatellar talab etiladi.SpaceX hozirda oʻzining koʻp marta ishlatiladigan raketalari yordamida Starlink sunʼiy yoʻldosh tarmogʻini kengaytirmoqda, shuningdek, NASA va AQSH Mudofaa vazirligi uchun muhim buyurtmalarni bajarmoqda. Xitoyning ushbu texnologiyani oʻzlashtirishi unga nafaqat ilmiy, balki strategik ustunlik ham beradi.
Global raqobat va xavfsizlik masalalari
Garchi milliy xavfsizlik qoidalari tufayli Xitoy va AQSH kompaniyalari bevosita mijozlar uchun kurashmasalar-da, ushbu texnologiya global bozordagi muvozanatni oʻzgartirishi mumkin. Koʻp marta ishlatiladigan raketalar Xitoyga oʻzining Starlink muqobilini yaratish va orbital maʼlumotlar markazlarini ishga tushirish imkonini beradi. Bu esa ayniqsa Afrika, Yaqin Sharq va Janubi-Sharqiy Osiyo bozorlarida Gʻarb texnologiyalariga jiddiy raqobat tugʻdiradi.Hozirda boshqa xususiy kompaniyalar ham bu yoʻnalishda izlanishlar olib bormoqda:
- Jeff Bezosga tegishli Blue Origin kompaniyasi oʻz tezlatkichini muvaffaqiyatli qaytargan boʻlsa-da, soʻnggi portlashlar sababli sinovlarni toʻxtatib turibdi;
- Rocket Lab kompaniyasi Neutron nomli koʻp marta ishlatiladigan raketa ustida ishlamoqda;
- Stoke Space kompaniyasi toʻliq qayta ishlanuvchi raketani joriy yilda sinovdan oʻtkazishni rejalashtirgan.
Izohlar 0
…